Observatorio Astronómico Ramón María Aller

CATALOGO DE ORBITAS E DE EFEMERIDES DE ESTRELAS DOBRES VISUAIS

J. A. Docobo, J. F. Ling, C. Prieto, J. M. Costa, M. T. Costado & P. Magdalena

LIMIAR

    Que de chemin parcouru depuis le premier recueil d'orbites d'étoiles doubles visuelles publié en 1878 par Camille Flammarion dans son "catalogue des étoiles doubles et multiples" (Gauthier-Villars). Ce recueil comprend treize couples ayant accompli au moins une révolution observée et vingt-huit pour une demi-révolution. L'ensemble occupe une seule page à la fin de l'ouvrage.

     Depuis, les catalogues se sont multipliés surtout à partir des années 35 avec l'arrivée à maturité des couples découverts par Burnham, Aitken et Hussey, revivifiant le stock un peu figé des couples des Struve père et fils.


     Non seulement les catalogues d'orbites grossissent de décades en décades, mais ils s'affinent, ils donnent des mouvements orbitaux de plus en plus précis. Cependant ces mouvements s'expriment par de sèches colonnes d'éléments qui ne mettent pas en évidence les passages critiques des trajectoires; ils sont aveugles.

     Les catalogues d'éphémérides sont des compléments vivants des recueils d'orbites, car ils leur donnent la vue; ils renseignent d'un coup d'oeil l'observateur sur l'urgence de l'observation; ils permettent de parfaire les programmes en fonction de l'instrument; ils évitent nombre de mesures d'un faible poids scientifique, voire inutile.

     Le catalogue ci-contre est le fruit d'une équipe de spécialistes rompus à l'usage de grands télescopes américains et européens; ils ont à leur compte de nombreux calculs d'orbites de couples qu'ils ont eux-mêmes observés. Ils savent ce que représentent les efforts déployés par la longue cohorte des observateurs pour aboutir à une orbite sûre depuis la découverte, elle-même aboutissement dont je connais le prix. Ce recueil donne en outre une foule d'informations sur lesquelles les catalogues précédents restaient muets.

     Le spécialiste a ici en main un ouvrage précieux qui a sa place dans les coupoles fréquentées plus particulièrement par les observateurs d'étoiles doubles.

     Puisse cet outil attirer vers l'observation de jeunes chercheurs dont les travaux et découvertes sont plus que jamais nécessaires à l'astronomie des binaires.

Prof. Dr. Paul Couteau

INTRODUCCION

  O Observatorio Astronómico Ramón María Aller da Universidade de Santiago de Compostela ten rematado o seu primeiro Catálogo de Orbitas e de Efemérides de Estrelas Dobres Visuais .

  Ainda que nun principio víñase traballando nun Catálogo de Efemérides ( e asi foi anunciado en 1996 no International Workshop celebrado en Santiago de Compostela ) , continuación dos editados por P. Muller ( 1954 ) ; P. Muller  e Cl. Meyer ( 1964 , 1969 ) ; P. Morel e M . Fulconis ( 1986 ) , logo decideuse extende-lo tamén a un Catálogo de Orbitas.

  Malia que nosos colegas do Observatorio Naval de Washington , W.I. Hartkopf e B. Mason veñen de publicar o 5-th Orbit Catalog , coidamos que a existencia no noso xunto aquel outro , pode ser enriquecedor non só para os membros da nosa Comision 26 da IAU , senón tamén para todo-los astrónomos en xeral.

  Foi o noso criterio básico na selección das órbitas , non reemplazar ningunha delas salvo que fora razonablemente mellorada por outra posterior.

Naqueles casos nos que existen órbitas semellantes ou de difícil discriminación , non dubidamos en poñer mais dunha para a mesma estrela.

 O Catálogo contén inicialmente 1.545 órbitas de 1.208 sistemas ( 827 do hemisferio norte e 381 do sur ) , todas elas pubricadas ata o ano 2000 inclusive. Periodicamente iráse poñendo o día.

 DESCRIPCION DO CATALOGO

 Para cada estrela dase na primeira liña as súas coordenadas 2000.0 , na segunda o seu número A.D.S. ( Aitken 1932 ) si é o caso , asi como o nome da estrela.

  Na terceira liña aparecen as magnitudes visuais das compoñentes asi como seus tipos espectrais.

  Tanto as coordenadas 2000.0 como as magnitudes e tipos espectrais foron tomados de Washington Double Star Catalogue ( Versión Actualizada  )

  Na cuarta liña figura unha letra :  A , B ou C que indica a capacidade do sistema para ter unha órbita con garantias en base a criterios como o arco descrito , o material de observación disponible  ou incluso que órbitas calculadas por distíntos autores sexan semellantes.

 Cando para unha mesma estrela se calcularon dúas órbitas con períodos moi distintos , o lado da letra aparece o número romano II. No caso de que foran tres os períodos , se pon III.

Na quinta liña consta un número do 0 ó 10 que ten o seguínte significado :

0 : Sen comentarios adicionais

1 : Orbita espectroscópica e interferométrica e/ou eclipsante e interferométrica.

2 : Existencia dunha( s ) subcompoñente( s ) espectroscópica con órbita calculada.

3 : Existencia dunha( s ) subcompoñente( s ) eclipsante( s ) con órbita calculada

4 : Tercer corpo confirmado no sistema ou sistema triple cas dúas órbitas calculadas.

5 : Posibilidade dunha( s ) subcompoñente( s ) no sistema.

6 : Orbita astrométrica.

  Nas órbitas astrométricas nas que o semieixo maior ( alpha ) corresponde a órbita do fotocentro , temos posto o código 66.

  66 : Ver 6 .

7 : Unha das compoñentes ten órbita astrométrica.

8 : Indicios de movemento orbital.
     Orbitas moi fraxiles

 9 :  Con traxectoria rectiliña.

10 : Considerada par óptico por algún autor.

   Xunto a estes números pode figurar a palabra NOTES que nos leva a un arquivo complementario.

  A sexta liña incuie o número do Catálogo Hipparcos (  ESA, 1997  ) ademais da paralaxe trigonométrica e do error standard medidos por dito satélite astrométrico.

 Na liña sétima indícase o número de órbitas que se dan para unha mesma estrela.

 Na oitava danse os elementos orbitais no orde :  P , n , T , e , a , i , omega , OMEGA xunto co autor da órbita.

 Na novena aparece outra letra que significa o seguínte :

     N : omega e/ou OMEGA trocados de cuadrante.

     E : erro nalgún elemento publicado no seu día e correxido neste Catálogo

     X : OMEGA referido o equinocio 1900.0

     Y :  OMEGA referido o equinocio 1950.0

     Z :  OMEGA referido o equinocio 2000.0

       Na liña décima  faise constar a referencia bibliográfica da órbita.

      Na decima primeira e seguíntes figuran as efemérides para os vindeiros anos.Neste senso compre dicir que estas ven dadas cada 0,25 anos cando o periodo     orbital e menor que 3 anos , cada 0,50 anos si o periodo orbital e maior que 3 anos pero inferior ou igual a 10 anos e de ano en ano para os demais casos.

     Cando para unha mesma estrela se incluien mais dunha órbita , para cada unha delas repítense as liñas correspondentes , é dicir , da oitava en adiante.

CATALOGO  ( descarga 1.93 mb ) Actualizado 30.07.2009