P1072104 - Xenética aplicada á acuicultura (Materias Obrigatorias) - Curso 2013/2014

Información

• Créditos ECTS
• Créditos ECTS: 3.00
• Total: 3.0
• Horas ECTS
• Clase Expositiva: 12.00
• Clase Interactiva Laboratorio: 7.00
• Clase Interactiva Seminario: 2.00
• Horas de Titorías: 3.00
• Total: 24.0

Outros Datos

• Tipo: Materia Ordinaria Máster RD 1393/2007
• Departamentos: Xenética, Departamento Externo
• Áreas: Xenética, Área Externa para o postgrao oficial
• Centro: Facultade de Bioloxía
• Convocatoria: 1º Semestre de Titulacións de Grao/Máster
• Docencia e Matrícula: Primeiro Curso (1º 1ª vez)

Profesores

Nome	Coordinador
CASTRO ALBERTO, JAIME.	NON

Horarios

Nome	Tipo Grupo	Tipo Docencia	Horario Clase	Horario exames
Grupo /CLE_01	Ordinario	Clase Expositiva	NON	NON
Grupo /CLIL_01	Ordinario	Clase Interactiva Laboratorio	NON	NON
Grupo /CLIS_01	Ordinario	Clase Interactiva Seminario	NON	NON
Grupo /TI-ECTS01	Ordinario	Horas de Titorías	NON	NON

Programa

Existen programas da materia para os seguintes idiomas:

Castelán

Galego

Obxectivos da materia
- Coñecer as enfermidades xenéticas máis comúns que teñan importancia en especies con interese na acuicultura.

- Coñecer os mecanismos de determinación sexual en especies con interese para a acuicultura.

- Ter uns coñecementos básicos de xenómica e proteómica e a súa aplicación á mellora dos procesos produtivos en acuicultura.

- Comprensión dos efectos xenéticos dos catro factores evolutivos: mutación, migración, deriva xenética e selección natural.

- Análise do efecto dos carácteres cuantitativos na mellora das especies de acuicultura.

- Adquirir uns coñecementos básicos para a análise da variabilidade xenética e o seu emprego na xestión e conservación de recursos acuícolas.

Contidos
PROGRAMA TEÓRICO

Tema 1: A herdanza dos caracteres mendelianos e a determinación do sexo
Cromosomas, loci e alelos. Patróns de herdanza de caracteres cualitativos. Herdanza da cor en peixes. Cariotipos en organismos acuáticos. Herdanza mitocondrial en especies de interés na acuicultura. Determinación xenética do sexo en organismos acuáticos.

Tema 2: Xenómica e manipulación cromosómica e xénica
Xinoxénesis e androxénesis. Inducción de poliploidías en organismos acuáticos. Introdución á xenómica e proteómica. Técnicas de transferencia nuclear.

Tema 3: Estudo de enfermidades xenéticas
Enfermidades e anomalías xenéticas en organismos acuáticos. Cancro e apoptose en especies de interese en acuicultura. Aplicacións da transferencia de xenes na obtención de organismos resistentes a enfermidades.

Tema 4: A herdanza dos caracteres cuantitativos
A natureza da variación continua. Modelo xenético para os caracteres cuantitativos: os estudos de Johannsen e de East. Partición da varianza fenotípica: compoñentes xenético e ambiental. Concepto de herdabilidade e métodos de estimación.

Tema 5: Xenética de poboacións
Concepto de poboación. Estimadores de diversidade xenética poboacional. Equilibrio Hardy-Weinberg. Axentes evolutivos. Tipos de emparellamento. Consanguinidade e parentesco. Poboacións pequenas. Xenética da conservación.


PROGRAMA PRÁCTICAS LABORATORIO

Extracción do DNA, realización de PCR e obtención de RFLPs para a identificación de especies de interese comercial.


PROGRAMA PRÁCTICAS DE ENCERADO: resolución de cuestións e problemas.

Bibliografía básica e complementaria
Bibliografía básica:

• Griffiths, AJF; Wessler, SR; Lewontin, RC; Carroll, SB. 2008. “Genética”. McGraw-Hill Interamericana.

• Hartl DL; Jones EW. 2009. “Genetics. Analysis of genes and genomes”. Jones and Bartlett Publishers.

• Klug, WS; Cummings, MR; Spencer, CA. 2008. “Conceptos de Genética”. Pearson-Prentice Hall, D.L.

• Nicholas, FW. 2010. “Introduction to veterinary genetics”. Wiley-Blackwell.

• Pierce, B.A. 2009. “Genética. Un enfoque conceptual”. Medica Panamericana


Bibliografía complementaria:

• Allendorf, FW; Luikart, G. 2008. “Conservation and the Genetics of Populations”. Blackwell Publishing

• Conner, JK; Hartl, DL. 2004. “A Primer of Ecological Genetics”. Sinauer Associates

• Falconer, D.S. 1996. “Introduction to Quantitative Genetics”. Longmans Green, Harlow

• Frankham, DS; Ballou, JD; Briscoe, DA. 2003. “A Primer on Conservation Genetics”. CambridgeUniversity Press.


Competencias
Competencias xeráis:

• CX01- Adquisición de capacidades de análise e prospeción sobre a situación actual e futura da acuicultura.
• CX02- Apreciar a importancia do debate e traballo en equipo, a comunicación interpersoal e a responsabilidade.
• CX03- Valorar a importancia dos análises multidisciplinares e a relación entre coñecementos para a resolución de problemas e análises de puntos críticos.
• CX04- Utilizar as terminoloxías científicas adecuadas.
• CX05- Redactar e defender informes profesionais e publicacións científicas, fomentando a expresión audiovisual, oral e escrita.
• CX06- Atopar as fontes de información e bases de datos necesarias; consultalas e analizar e sintetizar documentos.
• CX07- Contribuir a incrementar o coñecemento plantexando e desenrrolando proxectos de investigación e cultivo.
• CX08- Potencialo manexo de idiomas estranxeiros
• CX09- Aplicar un pensamento crítico, lóxico e creativo
• CX10- Capacidade de traballar de forma individual no deseño experimental, amosando autonomía no traballo de laboratorio.


Competencias específicas:

• CE04- Controlar todoslos factores fisiolóxicos, metabólicos, inmunolóxicos, ambientais, de alimentación, … que afectan ó benestar, e implementar os procesos de reproducción, producción, mantemento e patoloxía de especies clave e especies potenciais na acuicultura.
• CE06- Realizar controis de calidade e trazabilidade
• CE09- Organizala producción asegurando a súa viabilidade.
• CE10- Identificar obxectivos relevantes de investigación e planificar a súa consecución.
• CE11- Adquirir os coñecementos básicos e aplicados de xenética, xenómica e proteómica aplicada á acuicultura.


Competencias básicas:

•CB01- Posuír e comprender coñecementos que acheguen unha base ou oportunidade de ser orixinais no desenvolvemento e/ou aplicación de ideas, a miúdo nun contexto de investigación.
• CB02- Garantizarase que os estudantes sepan aplicalos coñecementos adquiridos e a súa capacidade de resolución de problemas en entornos novos ou pouco coñecidos dentro de contextos máis amplos (ou multidisciplinares) relacionados coa sua área de estudo.;
• CB03- Garantizarase que os estudantes sexan capaces de integrar coñecementos e enfrentarse á complexidade de formular xuizos a partir dunha información que, sendo incompleta ou limitada, inclúa reflexións sobor das responsabilidades sociais e éticas vinculadas á aplicación dos seus coñecemeentos e xuizos.
• CB04- Garantizarase que os estudantes sepan comunicar as suas conclusións (e coñecemeentos e razóns últimas que as sustentan) a públicos especializados e non especializados dun modo claro e sin ambigüedades.
• CB05- Garantizarase que os estudantes teñan as habilidades de aprendizaxe que lles permitan continuar estudando dun xeito que terá de ser en gran medida autodirixido ou autónomo.

Metodoloxía da ensinanza
• Clases maxistrais e seminarios
Van ser a base fundamental da metodoloxía docente, nelas trataranse os contidos específicos e resolveranse problemas tipo. O desenvolvemento dos contidos efectúase coa axuda dunha presentación PowerPoint xunto con transparencias, vídeos, animacións e calquera outro material que axude e facilite a comprensión dos conceptos que se aborden.


• Boletíns de problemas
Os estudantes resolverán boletíns de problemas de complexidade crecente relacionados cos conceptos de Xenética Mendeliana, Cuantitativa e de Poboacións

Sistema de evaluación
CONSIDERACIÓNS XERAIS

Para a avaliación do estudante consideraranse distintos aspectos, todos eles reunidos abaixo nos aspectos e criterios de avaliación, onde se indica ademais o peso específico de cada un deles.

Para que o estudante poida sumar a puntuación de todos os aspectos avaliables (cada un deles ponderado polo seu peso específico), é preciso:
- Que a nota da proba escrita alcance un valor igual ou superior a 4 (o seu valor máximo é 10).
- Que presente os boletíns resoltos antes da convocatoria oficial do exame que corresponde ao primeiro semestre.

De todos os aspectos avaliables, o exame final é a única modalidade que se pode repetir por ano académico.

É importante ter en consideración que “Xenética Aplicada á Acuicultura” é unha materia dun perfil xeralista e cunha profunda base crítica, por tanto coa avaliación non se pretende determinar a capacidade memorística do alumnado, senón a súa preparación para resolver os problemas xenéticos que supón o manexo das especies.


ASPECTOS E CRITERIOS DE AVALIACIÓN

• O coñecemento dos contidos da materia se avaliará cunha proba escrita cun peso específico dun 50% na nota final

• A resolución dos problemas e cuestións do boletín terá un peso do 25% na nota final

• O resto serán ás prácticas de laboratorio avaliadas polo profesor



Tempo de estudo e traballo persoal
Por cada hora de clase expositiva se estima un factor de traballo do alumno de 2 h o que supón un total de 36 h (1,44 créditos ECTS)

Por cada hora de práctica de laboratorio se estima un factor de traballo do alumno de media hora o que supón un total de 10,5 h (0,42 créditos ECTS)

Por cada hora de clase de pizarra se estima un factor de traballo do alumno de 1,5 h o que supón un total de 5 h (0,2 créditos ECTS)

A preparación das clases expositivas e interactivas, as titorías e a realización do exame, supoñen o restos das horas da materia, 23.5 h ou 0,94 créditos ECTS

Recomendacións para o estudo da materia
Para ter o menor número de dificultades coa materia recoméndase ao estudante:

• Preguntar todas as dúbidas que poidan xurdir durante o desenvolvemento das clases maxistrais.

• Facer os boletíns unha vez terminada a teoría de cada tema.

• Utilizar as titorías para resolver dúbidas ou cuestións relacionadas coa materia.

• Ler e consultar fontes de información científica (bases de datos, libros, revistas, páxinas web,…) que enriquecerán a vosa perspectiva xa que a casuística é mais ampla que a tratada durante o desenvolvemento das clases.

• As prácticas de laboratorio son un bo momento para refrescar ideas ou conceptos, así como para expor dúbidas que aínda puidesen quedar.