G3031342 - Programación e Audiencias (Fundamentos e análise da información e da comunicación) - Curso 2013/2014

Información

• Créditos ECTS
• Créditos ECTS: 6.00
• Total: 6.0
• Horas ECTS
• Clase Expositiva: 24.00
• Clase Interactiva Laboratorio: 24.00
• Horas de Titorías: 3.00
• Total: 51.0

Outros Datos

• Tipo: Materia Ordinaria Grao RD 1393/2007
• Departamentos: Ciencias da Comunicación
• Áreas: Comunicación Audiovisual e Publicidade
• Centro: Facultade de Ciencias da Comunicación
• Convocatoria: 2º Semestre de Titulacións de Grao/Máster
• Docencia e Matrícula: null

Profesores

Nome	Coordinador
RODRIGUEZ VAZQUEZ, ANA ISABEL.	SI

Horarios

Nome	Tipo Grupo	Tipo Docencia	Horario Clase	Horario exames
Expositivo 1	Ordinario	Clase Expositiva	SI	SI
Laboratorio 1	Ordinario	Clase Interactiva Laboratorio	SI	SI
Laboratorio 2	Ordinario	Clase Interactiva Laboratorio	SI	SI
Laboratorio 3	Ordinario	Clase Interactiva Laboratorio	SI	SI
Titorizado 1	Ordinario	Horas de Titorías	NON	NON
Titorizado 2	Ordinario	Horas de Titorías	NON	NON
Titorizado 3	Ordinario	Horas de Titorías	NON	NON
Titorizado 4	Ordinario	Horas de Titorías	NON	NON
Titorizado 5	Ordinario	Horas de Titorías	NON	NON
Titorizado 6	Ordinario	Horas de Titorías	NON	NON

Programa

Existen programas da materia para os seguintes idiomas:

Castelán

Galego

Obxectivos da materia
En consonancia co papel que xoga a materia na titulación, o principal obxectivo é o estudio das políticas e técnicas de programación, e dos diversos tipos de audiencias, así como a análise dos fenómenos comunicativos desde o punto de vista da recepción, concepto de público e investigación de audiencias. Enténdense, pois, obxectivos de cara ao alumnado:
a) Coñecemento dos públicos obxectivos e potenciais.
b) Coñecemento das técnicas de análise e investigación das audiencias.
c) Coñecemento das técnicas e dos modelos de programación
d) Coñecemento das tendencias e a evolución dos contidos (oferta de formatos)
a) Coñecemento das tendencias no deseño das ofertas programáticas.

Contidos
Aspectos técnicos e teóricos da función do programador/a en radio e televisión, con profundización e fixación de conceptos, revisión de estruturas e sistemas, interpretación e análise de grellas, así como da súa contextualización en función das cadeas e das estacións, de tipoloxías de mercados, de periodos programáticos, de definición de públicos obxectivos e potenciais, e de sistemas de deseño na aportación de contidos para a súa emisión. Análise de audiencias en prensa, radio, televisión e Internet.

Tema 1: A audiencia. Punto de partida e de retorno das políticas da programación das cadeas de radio e de televisión
- Definicións. Tipoloxías.
- Evolución dos públicos: cara un espazo converxente.
- Segmentación e estratificación dos públicos: os targets.

Tema 2: A importancia do coñecemento cuantitativo e cualitativo dos públicos
- Instrumentos de medición de audiencias en prensa, radio, Tv e Internet. Análise.
- Interpretación cualitativa: máis aló das cifras.
- O valor da medición: responsabilidade e calidade.

Tema 3: Nocións básicas sobre a programación
- O programador.
- O programa como unidade básica da programación.
- Concentración da oferta: do clúster dos tres macroxéneros aos xéneros marxinais.

Tema 4: Convencionalismos e instrumentos para a confección da programación
- A grella
- A temporada
- As franxas horárias
- Os ámbitos ou territorios
- Interpretación dos convencionalismos programáticos nun entorno converxente: do prime time ao my time.

Tema 5: A fidelización e a continuidade na programación
- Definición e características da programación.
- A lóxica da programación.
- O xogo das órbitas.

Tema 6: Modelos e técnicas de programación
- Modelos de programación.
- As leises programáticas.
- Técnicas e estratexias de programación: a “enxeñería da emisión”.

Tema 7: O valor de mercado como referente programático.
- Análise da programación e do consumo nas ofertas xeralistas e temáticas.
- O interese informativo no conxunto da oferta programática: reflexións sobre a responsabilidade no tratamento informativo fronte ao peso das audiencias.
- O novo esceario de converxencia mediática na política de programación. Participación e interactividade: as redes sociais e as comunidades virtuais.

Práctica.- O temario teórico compleméntase coas sesións prácticas que servirán ós alumnos para a elaboración dos traballos relacionados cos contidos da materia.
- Prácticas 1 e 2: relacionadas especialmente cos dous primeiros temas da asignatura, consisten na captación continuada dos datos de consumo dos productos e das cadeas necesarios para a elaboración dos correspondentes informes semanais, mensuais e final nos que se observará a evolución da capacidade analítica e interpretativa que os alumnos adquiran durante o curso. Compleméntanse coa elaboración dunha enquisa e dun focus group cos que se elaborarán as conclusións finais dos exercicios relacionados coa análise da recepción. Esta práctica relaciónase tamén cunha das opcións da práctica do tema 7.
- Prácticas 3, 4, 5 e 6: directamente relacionadas coa programación audiovisual, realizaranse estudos de casos e análises específicas da oferta programática das distintas emisoras e cadeas –incorporando os soportes multimedia-, co fin de estudiar varios periodos e diferentes modelos según o material e as explicacións aportadas polo docente. Os alumnos trasladarán estas aprendizaxes ós distintos exercicios nos que deberán aplicar os seus coñecementos elaborando grellas, analizando as ofertas programáticas das cadeas, detectando e interpretando as técnicas de programación en franxas horarias e consumos VOD, facendo un seguemento das rutinas de programación das operadoras e elaborando novas propostas programáticas.
- Práctica 7: o alumno terá que presentar un traballo final elexindo unha das tres opcións que se presentan no temario: análise sobre novas tendencias en formatos e programación, sobre a responsabilidade no tratamento informativo fronte ao peso das audiencias ou sobre a participación e a interactividade do espectador no novo esceario de converxencia mediática.

Bibliografía básica e complementaria
Bibliografía básica:
- Arana, E., Estategias de programación televisiva. Síntesis. Madrid. 2011
- Blanch, M., Cómo se miden las audiencias en radio, Cims, Barcelona, 1998.
- Contreras, J.M.; Palacio, M., La programación de televisión, Síntesis, Madrid, 2001.
- Huertas Bailén, A., La audiencia investigada, Gedisa, Barcelona, 2002.
- Martí Martí, J. M., Modelos de programación radiofónica, Feed-back Ediciones, Barcelona, 1990.
- Martínez-Costa, Mª Pilar; Moreno, Ela (coords.): Programación radiofónica. Arte y técnica del diálogo entre la radio y su audiencia. Ed. Ariel. Barcelona. 2004.
- Vaca Berdayes, R., Quién manda en el mando. Comportamiento de los españoles ante la televisión, Ed. Visor, Madrid, 1997.

Webs de consulta obrigada: formulatv.com, vertele.com, kantarmedia.es, aimc.es, ojdinteractiva.es
Bibliografía complementaria:

- Abruzzese, Alberto; Miconi, Andrea, Zapping. Sociología de la experiencia televisiva. Cátedra, Madrid, 2002
- Aguilera Moyano, Miguel de; Meere, Marco (coord.): Una tele en el bolsillo. La televisión en el teléfono móvil: contenidos, formatos, audiencias. Círculo de Estudios Visuales Ad Hoc. Málaga. 2009.
- Arnanz, Carlos M., Negocios de televisión. Transformaciones del valor en el modelo digital. Gedisa, Barcelona, 2002.
- Bueno, Gustavo: Telebasura y democracia. Ediciones B. Barcelona. 2003.
- Bustamante, E. (coord.): Comunicación y cultura en la era digital. Industrias, mercados y diversidad en España. Gedisa. Barcelona. 2002
- Bustamante, E. (coord.): Hacia un nuevo sistema mundial de comunicación. Las industrias culturales en la era digital. Gedisa. Barcelona. 2003.
- Callejo, J., Investigar las audiencias. Un análisis cualitativo, Paidós, Barcelona, 2001.
- Cebrián Herreros, M., Modelos de televisión: Generalista, temática y convergente con Internet, Paidós, Barceona, 2004.
- Cebrián Herreros, M.: La información en televisión. Obsesión mercantil y política. Gedisa. Barcelona. 2004
- Cebrián Herreros, M.: Información radiofónica. Mediación técnica, tratamiento y programación. Síntesis. Madrid. 2001
- Cebrián Herreros, M.: Información televisiva. Mediaciones, contenidos, expresión y programación. Síntesis. Madrid. 1998
- Cubells, Mariola: ¿Quién cocina la televisión que comemos? La dieta televisiva y sus cocineros. Ed. Carroggio. Barcelona. 2006.
- Cuesta, U., Psicología social de la comunicación, Cátedra, Madrid, 2000.
- Dayan, D., En busca del público, Gedisa, Barcelona, 1997.
- Elías Pérez, Carlos: Telebasura y periodismo. Ediciones Libertarias. Madrid. 2004.
- García García, A.; Vinader Segura, R.; Galiano Sansegundo, R.: “Televisión personal: propuesta metodológica para una medición de audiencias adaptada a los nuevos formatos”. Trípodos Extra 2009, Nº 9. pp. 497-505. http://cicr.blanquerna.url.edu/conclusions/data/Ambit_3.pdf
- Giordano, E.; Zeller, C., Políticas de televisión. La configuración del mercado audiovisual, Editorial Icaria, Barcelona, 1999.
- Gómez-Escalonilla, G., Programa televisión. Análisis de los primeros cuarenta años de programación televisiva en España, Dykinson. Madrid. 2003.
- Hartley, J., Los usos de la televisión, Paidós, Barcelona, 2000.
- Pérez de Silva, J., La televisión ha muerto. La nueva producción audiovisual en la era de Internet: la tercera revolución industrial, Gedisa, Barcelona, 2000.
- Vaca Berdayes, R.: El puzle de la audiencia televisiva. Fundación Ex Libris. 2009.
Competencias
- A materia de Programación e audiencias aproxima ao alumno/a a unhas técnicas de interpretación, avaliación e análise dos instrumentos que se empregan tanto na elaboración das programacións como no estudio dos resultados de audiencias e na fixación dos obxectivos previos de público.
- Facilítalles a aprendizaxe no manexo de determinadas ferramentas profesionais e de prospección de gran utilidade tanto no ámbito laboral como na investigación.
- Dinamiza a visión analítica e crítica dos fenómenos das programacións e das audiencias nos medios actuais.
- Introdúceos nos novos camiños de futuro das dúas disciplinas nun entorno dixitalizado e multimedia.
- Fomenta o emprego de técnicas de investigación evolutivas (“análise de longo alcance”).
- Emprega as técnicas dos debates (focus group) e a estimulación intelectual do grupo e do alumno, especialmente nas clases prácticas que requiren dunha maior participación do alumnado.
- Utiliza o traballo en grupo como instrumento para amplificar a comunicación interpersoal.
- Potencia a constancia e rigurosidade no traballo mediante o emprego de técnicas de seguemento e análise crítica diaria de datos.
- Fomenta o emprego de ferramentas informáticas, a consulta bibliográfica e hemerográfica, e a navegación por internet para combinar a procura de datos históricos e actuais que permitan obter unha visión evolutiva dos fenómenos da programación e do estudio das audiencias.

Metodoloxía da ensinanza
- Clases teóricas para a explicación de conceptos en torno á programación, recepción e audiencias.
- Sesións prácticas na aula destinadas á análise de programacións e productos audiovisuais, así como a resposta dos públicos ante a oferta programática en radio e televisión. Estas clases servirán de base para a realización dos traballos propostos.
- Apoio do docente na elaboración por parte dos alumnos dos traballos requeridos para a superación da parte práctica da materia e que os alumnos deberán defender en público (exposición) nas últimas clases do curso.

Sistema de evaluación
O sistema de avaliación baséase na avaliación continua dos contidos teóricos e dos traballos prácticos. Os criterios xerais de avaliación contemplan, pois, un exame teórico (50% da nota final), presentación dos traballos propostos nas prácticas correspondentes e fixados no temario (40%) e asistencia e participación en clase (10%). Para poder acudir ao exame é obrigado ter presentados os traballos (o que non implica o aprobado da parte práctica que terá que someterse aos criterios de avaliación fixados polo docente), según as pautas estipuladas nas clases, e demostrado un seguemento continuado da materia a través, tamén, da asistencia a clase (en virtude do regulado na Normativa de Asistencia a Clase nas Ensinanzas adaptadas ao EEES aprobada en Consello de Goberno da USC o 25 de marzo de 2010). O docente só permitirá a realización de traballos con pautas distintas das marcadas na clase (tanto no que se refire aos contidos como a organización das prácticas en grupos ou individuais) en casos moi específicos e debidamente xustificados.

En caso de non superar a materia, o alumno só deberá reforzar aqueles aspectos da avaliación que fosen deficitarios (teórica ou traballos prácticos, ou ámbalas dúas no caso de non ter superado nin o exame nin os exercicios), seguindo as recomendacións do docente segundo os criterios de avaliación fixados. Esta posibilidade só se contempla no caso da convocatoria correspondente á matrícula do curso académico en vigor (convocatorias de xuño e de xullo). De non superar a materia, nas seguintes convocatorias que correspondan a un novo curso académico o alumno deberá aprobar a totalidade dos contidos da materia de novo (teóricos e prácticos).

Tempo de estudo e traballo persoal
Os alumnos deben realizar traballos de análise sobre modelos de programación e medición de audiencias, xunto coa asistencia ás clases e a lectura da bibliografía complementaria necesaria para a elaborar dos traballos prácticos. O tempo de traballo presencial do alumno é de 48 horas; o tempo de estudo e traballo persoal estimado por alumno –incluídos os aspectos mencionados- é de 102 horas.
Recomendacións para o estudo da materia
Analizando os tres requisitos básicos que conforman os criterios de avaliación da materia, e de cara a un mellor aproveitamento dos recursos e dos esforzos, recomendase ao alumnado:
a) No caso dos conceptos teóricos da materia: plantexar tódalas dúbidas existentes ao docente durante as clases ou a través das titorías (presenciais ou por e-mail) e consultar a bibliografía recomendada en cada tema (especialmente aqueles materiais de apoio que, á marxe da bibliografía presentada, poida entregar directamente o docente debido ó seu interese para o mellor entendemento da materia). Tamén é aconsellable a asistencia e participación nos debates organizados na clase.
b) Para a elaboración dos traballos prácticos: recomendase ao alumnado a asistencia ás clases prácticas na aula onde se presentarán as pautas e os materiais precisos para a posterior utilización nos traballos; a recolleita dos materiais de apoio que se porán a dispor do alumnado en distintos soportes e que, maioritariamente, correspóndense con instrumentos de traballo profesional que se deberán manexar e incorporar nas prácticas; e constante e rigurosa consulta e extracción de datos (logo reflexados nos traballos) das páxinas web que o docente recomende no curso. Tamén neste caso é recomendable plantexar ao docente tódalas dúbidas e suxestións que lle xurdan ao alumno co fin de mellora-lo resultado final.

Observacións
Non se precisan observacións específicas, agás do xa exposto.