P3091206 - Educación, Emocións e Afectividade (Módulo V: Problemas Emerxentes e Alternativas Educativas-Sociais nas Comunidades nun Mundo Globalizado) - Curso 2013/2014

Información

• Créditos ECTS
• Créditos ECTS: 3.00
• Total: 3.0
• Horas ECTS
• Clase Expositiva: 9.00
• Clase Interactiva Seminario: 12.00
• Horas de Titorías: 3.00
• Total: 24.0

Outros Datos

• Tipo: Materia Ordinaria Máster RD 1393/2007
• Departamentos: Teoría da Educación, Historia da Educación e Pedagoxía Social
• Áreas: Teoría e Historia da Educación
• Centro: Facultade de Ciencias da Educación
• Convocatoria: 2º Semestre de Titulacións de Grao/Máster
• Docencia e Matrícula: Primeiro Curso (1º 1ª vez)

Profesores

Nome	Coordinador
Gutiérrez Moar, Mª del Carmen.	NON
Gutiérrez Moar, Mª del Carmen.	NON

Horarios

Nome	Tipo Grupo	Tipo Docencia	Horario Clase	Horario exames
Grupo /CLE_01	Ordinario	Clase Expositiva	SI	SI
Grupo /CLIS_01	Ordinario	Clase Interactiva Seminario	SI	NON
Grupo /TI-ECTS01	Ordinario	Horas de Titorías	NON	NON
Grupo /TI-ECTS02	Ordinario	Horas de Titorías	NON	NON

Programa

Existen programas da materia para os seguintes idiomas:

Castelán

Galego

Obxectivos da materia
OBXECTIVOS XERAISS DE MÓDULO RELACIONADOS COA MATERIA 16
1. Situar aos estudantes na complexidade do discurso conceptual, temático, teórico e metodolóxico dos tempos educativos no conxunto dos tempos sociais, destacando as súasimplicacións para a investigación educativa.
2. Potenciar o interese pola observación, a reflexión, o xuízo crítico e a valoración.
3. Coñecer a linguaxe cinematográfico: imaxen, texto, música, son, cor, efectos especiais.
4. Recoñecer a necesidade de educar en valores a través do cine.
5. Fomentar a extrapolación da experiencia a outros territorios, tratando de establecer comunicación con grupos investigadores y mediadores sociais interesados no tema.
6. Identificar e interpretar as transformacións e cambios que se están producindo no contexto da poboación que implican novas formas de interesarse pola formación ao longo da vida.
7. Adquirir capacidade para entender cómo se produce e desenvolve unha innovación no sistema educativo
OBXECTIVOS XERAIS DA MATERIA:
1. Formar criterio a favor da afectividad, emocións e as formas de expresión máis adecuadas á sensibilidade e á experiencia estética.
2. Orientar a educación afectiva e a educación artística desde a perspectiva apropiada para as artes sonoras-visuais- virtuais.
OUTROS OBXECTIVOS XERAIS
1. Contribuír á formación de espectadores críticos e activos, que entenden a evolución da arte e os seus logros máis significativos.
2. Comprender o sentido das formas de expresión na construción de experiencia artística e a fusión de formas de expresión (expresión e experiencia artística), en relación coas artes as artes sonoras-visuales-virtuales.
3. Coñecer, estimar, elixir, realizar e sentir os valores estéticos como valores e como manifestación artística (expresión e experiencia estética).
4. Comprender a diferenza entre educación artística (por e para) e entender as competencias xerais e profesionais da educación artística, segundo proceda.
5. Promover e facilitar a integración e participación en procesos formativos baseados na afectividad, a aprendizaxe emocional e o benestar subjetivo.
6. Utilizar o cine como un instrumento para xerar procesos de intervención pedagógica.
OBXECTIVOS ESPECÍFICOS
1. Adquirir competencia conceptual empregando unha linguaxe técnica.
2. Identificar as nosas propias emocións e as dos demais.
3. Desenvolver destrezas emocionais.
4. Adoptar unha actitude positiva ante o desenvolvemento afectivo.
5. Tomar conciencia dos factores que inciden no desenvolvemento afectivo, na capacidade .estética e na sensibilidade creativa.

Contidos
0. Introdución: O sentido da materia no Plan de Estudos do Máster
1. A educación artística e a dimensión afectiva como problema de educación
2. A pedagoxía da expresión mediada como campo de coñecemento pedagóxico emerxente
3. A educación artística no sistema educativo. Educación “polas” artes e educación “para” un arte e a xeración de principios de intervención pedagóxica e expresión mediada por el instrumento
4. Marco conceptual: Afecto e emocións e a clasificación das emocións
5. Conciencia emocional: Coñecer y recoñecer para controlar as emocións
6. Benestar emocional e calidade de vida
7. Cine, educación e emocións: Cine Forum



Bibliografía básica e complementaria
ASENSIO; J. M., GARCÍA CARRASCO J., NUÑEZ CUBERO, L. y LARROSA, J. (2006) (Coords.): La vida emocional. Las emociones y la formación de la identidad humana. Barcelona: Ariel [Libro y CD].
AZNAR, P. (1995) El componente afectivo en el aprendizaje humano: Sentido y significado de una educación para el desarrollo de la afectividad. Revista Española de Pedagogía 200, 59-73.
BISQUERRA, R. (2000) Educación emocional y bienestar. Barcelona: Monografías de Escuela Española y Praxis.
BRIZENDINE, L. (2007) El cerebro femenino. Barcelona. RBA.
CHASE, L. (1993) Educación afectiva. Desarrollo académico, social y emocional del niño. México: Ed. Trillas.
GOLEMAN. D. (1997) Inteligencia emocional. Barcelona: Ed. Círculo de Lectores.
GUTIÉRREZ MOAR, M. C. (2004) Afectividad y aprendizaje educativo. Hacia una Pedagogía de la Prevención (Tesis Doctoral). Santiago de Compostela, Universidad de Santiago de Compostela. Facultad de Ciencias de la Educación. (Tesis publicada por la USC en formato CD-ROM con el ISBN 84-9750-325-2).
GUTIÉRREZ, Mª C. y TOURIÑÁN, J. M. (2010). La educación de la sensibilidad y de los sentimientos como educación “de” la afectividad. Claves para aproximarse a la educación afectiva “por” las artes. En J. M. Touriñán (Dir.) Artes y educación. Fundamentos de pedagogía mesoaxiológica (pp 264-309). A Coruña: Netbiblo. GUTIÉRREZ, Mª C.; PEREIRA, Mª C. y VALERO, L. F. (2006). El cine como instrumento de alfabetización emocional. En Teoría de la Educación. Revista Interuniversitaria, 18, 229-260.
MARINA, J. A. (1997) El laberinto sentimental. Barcelona: Ed. Anagrama.
PUNSET, E. (2007) Viaje al amor. Barcelona: Destino.
ROJAS MARCOS, L. (2004) Nuestra incierta vida normal. Madrid: Aguilar.
ROJAS MONTES, E. (2001) ¿Quién eres? De la personalidad a la autoestima. Madrid: Temas de Hoy.
SELIGMAN, M. E. P. (2003) La auténtica felicidad. Barcelona: Vergara.
TOURIÑÁN, J. M. (2010) Artes y educación. Fundamentos de pedagogía mesoaxiológica. “Introducción”. A Coruña: Netbiblo.
TOURIÑÁN, J. M. (2011) Claves para aproximarse a la educación artística en el sistema educativo: educación “por” las artes y educación “para” un arte. Revista ESE, estudios sobre educación, (21, diciembre) 61-81.
TOURIÑÁN, J. M. y otros (Grupo SI(e)TE. Educación). (2012) Creatividad, educación e innovación: emprender la tarea de ser autor y no sólo actor de sus propios proyectos. Revista de Investigación en Educación, 10 (1), 7-29.
TOURIÑÁN, J. M. (2013) El significado de la función pedagógica y la necesidad de generar principios de acción. Revista Española de Pedagogía, 71 (254), 29-47.
URPI, C. (Coord.) (2008) La educación estética ante una cultura audiovisual. Monográfico Revista ESE (14)
ZUBIRI, X. (1981) Inteligencia sentiente. Madrid: Alianza Editorial.

Competencias
COMPETENCIAS XERAIS DO MÁSTER ÁS QUE CONTRIBÚE A MATERIA
- Aplicar os coñecementos adquiridos e a súa capacidade de resolución de problemas en contornos novos ou pouco coñecidos dentro de contextos multidisciplinares relacionados coa súa área de estudo.
- Integrar coñecementos e enfrontarse á complexidade de formular xuízos a partir dunha información que, sendo incompleta ou limitada, inclúa reflexións sobre as responsabilidades sociais e éticas vinculadas á aplicación dos seus coñecementos e xuízos.
- Comunicar as conclusións e os coñecementos e razóns últimas que as sustentan a públicos especializados e non especializados dunha maneira clara e sen ambigüidades.
- Posuír e facer uso das habilidades de aprendizaxe que permitan continuar estudando dun modo principalmente autodirixido ou autónomo.

COMPETENCIAS XERAIS DO MÓDULO E ESPECÍFICAS DO MÁSTER ÁS QUE CONTRIBÚE A MATERIA
3. Reflexionar sobre a tarefa profesional en ciencias da educación para implementar políticas de igualdade
6. Expor alternativas de novos usos ante o ocaso das funcións que estes establecementos desempeñaron tradicionalmente.
7. Identificar e desglosar as tarefas que poden exercer os centros de interpretación da cultural escolar nos tempos actuais.

COMPETENCIAS PARTICULARES DO MÓDULO E DA MATERIA ÁS QUE CONTRIBÚE A MATERIA

Analizar propostas educativas en procesos de desenvolvemento comunitario para a igualdade de oportunidades entre homes e mulleres.

COMPETENCIAS ESPECÍFICAS DA MATERIA
Competencia conceptual para o uso da linguaxe técnico.
identificaro sentido das formas de expresión na construcción de experiencia artística e a fusión de formas de expresión (expresión y experiencia artística), en relación coas artes sonoras-visuales- virtuales.
Metodoloxía da ensinanza
Seguiranse as directrices xerais de master. De xeito particular nestes seminarios realizaranse actividades teóricas e prácticas dentro e fóra do aula. Contémplase a posibilidade de traballos de carácter temático e conceptual.
A metodoloxía docente combina diferentes elementos centrados na cultura da aprendizaxe e o ensino: clases teóricas participativas, Prácticas de Aula, Traballos autónomos de carácter monográfico individuais e grupales, tutorización do proceso de ensino-aprendizaxe, etc., propiciando en todo momento o compromiso coa aprendizaxe significativa.
Dado o carácter semipresencial desta materia,contemplaránse as actividades anteriores en relación coa súa posibilidade de realización na modalidade de espacio e tempo presencial e non presencial.
Sistema de evaluación
A asistencia é condición necesaria para poder executar o proceso evaluativo dos seminarios. A avaliación estará centrada nos traballos realizados e poderá implicar unha proba teórica achega do contido.
A distribución do peso da calificación nos seminarios será de 60% para a actividade diaria e traballos e 40% para a proba teórica.
Á súa vez, a cualificación final na materia será a media aritmética da cualificación dos seminarios, ponderada en función do número de créditos asignados a cada seminario.
Se se dese o caso de insuficiencia na materia no resultado final, os alumnos poderán realizar unha proba de recuperación de carácter escrito sobre os contidos dos documentos de estudo dos seminarios que afectan á insuficiencia
Observación xeral:
Ao comezo de cada seminario entregaranse as directrices específicas dos traballos, detallando as posibles actividades así como o seu soporte documental básico.
Este Programa está sometido ás disposicións legais vixentes e aos acordos axustados a dereito que sobre normas de disciplina académica establezan os órganos de goberno da universidade de Santiago de Compostela.
Tempo de estudo e traballo persoal
Clases expositivas 9 horas
Clases interactivas 12 horas
Tutorías obligatorias 3 horas
Actividades (trabajos, comentarios, etc.) 51 horas
Trabajo total del alumno 75 horas
MATERIA SEMIPRESENCIAL
Recomendacións para o estudo da materia
Para un adecuado seguimento e comprensión da materia estímase de suma importancia a concurrencia regular e a participación individual e grupal nas sesións de clase expositiva e interactiva que se programen, debendo executar os estudantes as tarefas encomendadas en cada caso. Isto implica non só cooperar dentro do aula senón tamén realizar as accións preparatorias e recapituladotas sobre as cales sustentarase a dinámica de traballo. Sendo así, a participación requiere o estudo, que como tarefa persoal ha de preceder e suceder ao labor na clase, orientándose ao dominio dos contidos que integran o temario, por medio dos cales poderanse alcanzar os obxectivos formulados e adquirir as competencias previstas, o que se fará patente a través dos correspondentes exercicios e das oportunas probas de control.
Será indispensable manter comunicacións periódicas regulares co responsable docente da materia nos horarios de tItorías estipulados, para recibir as orientacións oportunas e formularlle as dúbidas que se poidan suscitar no proceso de estudo e de iniciación ás tarefas investigadoras.



Observacións
O máster denominado EDUCACIÓN, DIVERSIDADE CULTURAL E DESENVOLVEMENTO COMUNITARIO é o resultado da actualización do programa de doutoramento con Mención de Calidade (MCD2005-00235) “Teoría e Historia da Educación” adaptado á normativa establecida no marco do Espazo Europeo de Educación Superior (EEES).
Este máster ten unha orientación investigadora de carácter propedéutico para acceder ao programa de doutoramento EDUCACIÓN, CULTURA DE SUSTENTABILIDAD E DESENVOLVEMENTO.
Os seus contidos están relacionados coas liñas de investigación que veñen desenvolvendo os grupos do Departamento de Teoría da Educación, Historia da Educación e Pedagoxía Social.
O obxectivo xeral do máster EDUCACIÓN, DIVERSIDADE CULTURAL E DESENVOLVEMENTO COMUNITARIO é adquirir unha formación avanzada de carácter especializado e multidisciplinar para promover a súa iniciación en tarefas investigadoras que culminen na realización e defensa dunha tese doutoral.
O máster denominado EDUCACIÓN, DIVERSIDADE CULTURAL E DESENVOLVEMENTO COMUNITARIO está dividido en seis módulos:

1.- Metodoloxía de Investigación e Intervención en Realidades e Procesos Socioeducativos
2.- As Políticas Educativas e Culturais nos Procesos de Desenvolvemento
3.- Educación para a Cidadanía e Diversidade Cultural
4.- A Educación no Desenvolvemento Comunitario Local, Enfoques Teóricos, Iniciativas e Experiencias Prácticas
5.- Problemas Emerxentes e Alternativas Educativas-Sociais nas Comunidades nun Mundo Globalizado
6.- Traballo de Investigación Tutelado (TIT)

O Módulo V comprende cinco materias:
•Xénero e Educación Social (3 Créditos)
•A conciliación dos tempos educativos e sociais (3 Créditos)
•Educación, emocións e afectividad (3 Créditos)
•Persoas maiores, memoria comunitaria e patrimonio educativo (3 Créditos)
•A relación da Institución Libre de Ensino (ILE) cos movementos pedagóxicos europeos (3 Créditos)