Saltar ao contido principal
Inicio  »  Centros  »  Facultade de Ciencias da Educación  »  Información da Materia

P3241107 - Prácticum 2 (Prácticum) - Curso 2013/2014

Información

  • Créditos ECTS
  • Créditos ECTS: 8.00
  • Total: 8.0
  • Horas ECTS
  • Clase Interactiva Seminario: 304.00
  • Total: 304.0

Outros Datos

  • Tipo: Prácticum Máster RD 1393/2007
  • Departamentos: Edafoloxía e Química Agrícola, Filoloxía Galega, Filoloxía Francesa e Italiana, Literatura Española, Teoría da Literatura e Lingüística Xeral, Latín e Grego, Latín e Grego, Psicoloxía Evolutiva e da Educación, Filosofía e Antropoloxía Social, Filosofía e Antropoloxía Social, Didáctica e Organización Escolar, Teoría da Educación, Historia da Educación e Pedagoxía Social, Métodos de Investigación e Diagnóstico en Educación, Física da Materia Condensada, Historia Medieval e Moderna, Xeografía, Análise Matemática, Álxebra, Xeometría e Topoloxía, Historia Contemporánea e de América , Didáctica Lingua e Literatura e das Ciencias Sociais, Didáctica Lingua e Literatura e das Ciencias Sociais, Didáctica da Expresión Musical, Plástica e Corporal, Didáctica da Expresión Musical, Plástica e Corporal, Didáctica das Ciencias Experimentais, Didáctica das Ciencias Experimentais, Lóxica e Filosofía Moral, Lingua Española, Fisioloxía Vexetal, Filoloxía Inglesa e Alemá
  • Áreas: Edafoloxía e Química Agrícola, Filoloxías Galega e Portuguesa, Filoloxía Francesa, Lingüística Xeral, Filoloxía Grega, Filoloxía Latina, Psicoloxía Evolutiva e da Educación, Filosofía, Antropoloxía Social, Didáctica e Organización Escolar, Teoría e Historia da Educación, Métodos de Investigación e Diagnóstico en Educación, Física da Materia Condensada, Historia Moderna, Análise Xeográfica Rexional, Análise Matemática, Álxebra, Xeometría e Topoloxía, Historia Contemporánea, Didáctica da Lingua e a Literatura , Didáctica das Ciencias Sociais, Didáctica da Expresión Musical, Didáctica da Expresión Plástica, Didáctica das Ciencias Experimentais, Didáctica da Matemática, Filosofía Moral, Lingua Española, Fisioloxía Vexetal, Filoloxía Inglesa
  • Centro: Facultade de Ciencias da Educación
  • Convocatoria: 2º Semestre de Titulacións de Grao/Máster
  • Docencia e Matrícula: Primeiro Curso (1º 1ª vez)

Profesores

NomeCoordinador
ARMAS CASTRO, JOSE ANGEL.NON
BUELA PIEDRA, MARIA DEL PILAR.NON
Cabo Villaverde, Francisco J.NON
CEINOS SANZ, MARIA CRISTINA.NON
CID MANZANO, RAMON.NON
CRIADO BOADO, CECILIA.NON
DE CARLOS VILLAMARIN, HELENA ROSA.NON
GARCIA TOBIO, ALFONSO.NON
JIMENEZ ALEIXANDRE, MARIA PILAR.NON
LERANOZ IGLESIAS, MARTIN.NON
LOPEZ FACAL, RAMON VICENTE.NON
MARTIN VELASCO, MARIA JOSE.NON
Pardo Perez, Juan Carlos.NON
Portela Lopez, Cecilia Maria.NON
Rio Corbacho, Maria Pilar.NON
SANCHEZ RODRIGUEZ, RAMON.SI
SANJUAN ROCA, MARIA DEL MAR.NON
SERNA MASIA, ISABEL.NON
Silva Valdivia, Benito.NON

Horarios

NomeTipo GrupoTipo DocenciaHorario ClaseHorario exames
Grupo /CLIS_01OrdinarioClase Interactiva SeminarioNONNON
Grupo /TI-ECTS01OrdinarioHoras de TitoríasNONNON

Programa

Existen programas da materia para os seguintes idiomas:

  • Castelán
  • Galego


    • Obxectivos da materia
    O Prácticum 1 e o Prácticum 2 son dúas materias complementarias situadas en distintos momentos do Máster pero que se desenvolven nos mesmos centros escolares, se xestionan a través de mecanismos e figuras practicamente idénticas e mesmo teñen ámbitos formativos en parte comúns. Isto fai que para a orientación do alumnado exista unha única Guía Didáctica na que se recolle de forma integrada toda a información relacionada co Prácticum.
    Con todo, o feito de que no Plan de estudos se conciban como materias distintas obriga a que se presenten programas independentes, o que leva a que se reiteren algúns aspectos comúns, que son os que garanten a continuidade entre os dous períodos formativos, a carón doutros máis claramente específicos ou singulares. No que se refire ao Prácticum 2, estes últimos están relacionados coa observación, interpretación e intervención en tarefas educativas desde a perspectiva da especialidade do estudante, tal como se indica deseguido.
    Valor do Prácticum 2: 8 créditos ECTS.

    OBXECTIVOS
    - Avanzar no coñecemento do alumnado mediante a observación, a análise e a interpretación dos seus comportamentos e actitudes.
    - Observar e interpretar situacións que se producen na vida escolar, tanto desde a perspectiva de centro como desde a de aula ou especialidade.
    - Aproximarse ás funcións e responsabilidades educativas nivel de área, módulo ou especialidade, mediante a colaboración co titor/a/ nas súas funcións profesionais.
    - Planificar, desenvolver e avaliar co asesoramento do titor/a un proceso de intervención educativa no ámbito da especialidade.
    - Reflexionar sobre a propia práctica para adoptar medidas de mellora.

    Contidos
    CONTIDOS
    - O departamento da especialidade: configuración, funcións, recursos...
    - A área, especialidade ou departamento na vida do centro e na formación dos estudantes.
    - A programación docente da área ou especialidade / O plan de actividades do departamento de orientación.
    - O profesorado: dinámicas e inquedanzas profesionais, concepción da materia, área ou especialidade.
    - O alumnado: clima relacional, características ou problemáticas, resposta a dinámicas de ensino-aprendizaxe na materia, área ou módulo.
    - A aula como ámbito de interacción: metodoloxías dominantes, recursos que se utilizan, relación docente-discentes…
    - A planificación didáctica na área ou especialidade / a planificación de accións no departamento de orientación: criterios, fundamentos, aspectos a ter en conta.
    - A intervención docente ou de orientación: desenvolvemento e aplicación da planificación, avaliación do proceso e dos resultados.

    Bibliografía básica e complementaria
    Só se inclúen referencias de carácter xeral; as específicas serán facilitadas polos titores da especialidade
    Castro, M.M., et al. (2011): La escuela en la comunidad, la comunidad en la escuela. Barcelona: Graó.
    Coll, C. (coord.) (2010) Desarrollo, aprendizaje y enseñanza en la educación secundaria. MEC/Graó
    Elliot, J. (1994): La investigación-acción en educación. Madrid: Morata.
    Feito, R. (coord.) (2010) Sociología de la educación secundaria. MEC/Graó
    Fernández, M. e Terrén, E. (coords) (2008): Repensando la organización escolar: crisis de legitimidad y nuevos desarrollos. Madrid: Akal.
    Fernández, M., Souto X.M., Rodríguez, R. (2005): La Sociedad del conocimiento: democracia y cultura, los retos de la institución educativa. Barcelona: Octaedro.
    Freire, P. (2003): El grito manso. B. Aires: S. XXI
    García, A. (coord.) (2006): Participación de las familias en la vida escolar: acciones y estrategias. Madrid: MEC/Instituto Superior de Formación del Profesorado.
    González, M., Fuentes, E. (2011). El Practicum en el aprendizaje de la profesión docente. Revista de Educación, 354, 47-70.
    Imbernón, F. (coord.) (2010) Procesos y contextos educativos en la educación secundaria. MEC/Graó
    Meirieu, Ph. (2006): Carta a un joven profesor. Grao: Barcelona.
    Meirieu, Ph. (2007): Frankenstein educador. Barcelona: Laertes.
    Pérez, A. (coord.) (2012) Aprender a enseñar en la práctica: procesos de innovación y prácticas de formación en la educación secundaria. MEC/Graó
    Perrenoud, Ph. (2004): Desarrollar la práctica reflexiva en el oficio de enseñar. Profesionalización y razón pedagógica. Barcelona: Graó.
    Pozo, J.I. (et al.) (2006: Nuevas formas de pensar la enseñanza y el aprendizaje. Las concepciones de propesores y alumnos. Barcelona: Graó.
    Puelles, M. de (2006): Problemas actuales de política educativa. Madrid: Morata.
    Russell, T. (2012): “Cambios paradigmáticos en la formación de profesores: Peligros, trampas y la promesa no cumplida del profesional reflexivo”. En Encounters/Encuentros/Rencontres on Education Vol. 13, 2012, 71 – 91. http://library.queensu.ca/ojs/index.php/encounters/article/view/4426/4517
    Santos, M. (2009) Escuelas para la democracia. Wolters Kluwer España.
    Santos, M.A. (ed.). (2009): Políticas educativas y compromiso social. El progreso de la equidad y la calidad. Madrid: Octaedro. http://www.octaedro.com/pdf/16035.pdf
    Schön, D.A. (1987): Educating the Reflective Practitioner: Toward a New Design for Teaching and Learning in the Professions. San Francisco: Jossey-Bass (Trad. española: La formación del profesional reflexivo. Barcelona: Paidós. 1992.
    Tiana, A. (2011): Un nuevo código deontológico para la profesión docente. En CEE Participación Educativa, 16, marzo 2011, pp. 39-48. Accesible en http://www.mecd.gob.es/revista-cee/pdf/n16-tiana-ferrer.pdf
    Trillo, F. e Sanjurjo, L (2008). Didáctica para profesores de a pie. Propuestas para comprender y mejorar la práctica. Rosario: HomoSapiens.
    Zabalza, M. (2006). El Practicum y la formación del profesorado: balance y propuestas para las nuevas titulaciones. En J.M. Escudero y A. Luís Gómez (Eds.). La formación del profesorado y la mejora de la educación. Barcelona, Octaedro, 311-334.
    Zeichner, K. (2010): La formación del profesorado y la lucha por la justicia social. Madrid: Morata.
    Competencias
    O Prácticum constitúe un compoñente central no plan de estudos e asume a función de servir de elemento vertebrador das distintas materias que configuran o currículum do Máster. A través del o alumnado terá ocasión de desenvolver, nun contexto institucional e laboral real, o coñecemento na acción e sobre a acción que precisa como futuro docente, ao mesmo tempo que lle debe servir como un espazo para a socialización profesional.
    O carácter formativo do Prácticum xira arredor de dous eixos:
    - Articular a teoría e a práctica, mediante a activación dos coñecementos adquiridos nas distintas materias do Máster para resolver situacións concretas.
    - Reflexionar sobre a acción, interpretando, valorando e reformulando alternativas educativas para desenvolver de xeito crítico e consciente as súas capacidades profesionais.
    Esta característica de transferencia, aplicación e reflexión sobre a formación recibida fai que o Prácticum contribúa á adquisición e desenvolvemento da maioría das competencias recollidas no título do Máster, pero son específicas do mesmo as seguintes:
    a) Adquirir experiencia na planificación, a docencia e a avaliación das materias correspondentes á especialización.
    b) Acreditar un bo dominio da expresión oral e escrita na práctica docente.
    c) Dominar as destrezas e habilidades sociais precisas para fomentar un clima que facilite a aprendizaxe e a convivencia.
    d) Participar nas propostas de mellora nos distintos ámbitos de actuación a partir da reflexión baseada na práctica.
    e) Para a formación profesional, coñecer a tipoloxía empresarial correspondente aos sectores produtivos e comprender os sistemas organizativos máis comúns nas empresas.
    f) Respecto á orientación educativa, exercitarse na avaliación psicopedagóxica, o asesoramento a outros profesionais da educación, aos estudantes e ás familias.

    Metodoloxía da ensinanza
    No desenvolvemento do Practicum 2, tomando como fundamento a formación recibida nas materias do módulo específico, prevese a realización dun conxunto de tarefas e actividades de observación, análise, planificación, intervención e reflexión crítica que permitan a aproximación á especialidade educativa de cada estudante e á adquisición de competencias para exercer como docente dunha materia / área determinada ou para desenvolver as tarefas de orientación educativa. Complementariamente debe servir tamén para afondar na vida docente mediante a participación en tarefas colectivas de carácter curricular e extracurricular.
    Máis en concreto, durante o Prácticum 2 o alumno/a realizará actividades de:
    - Observación e análise do proceso de ensino-aprendizaxe na aula ou das actividades do departamento de Orientación.
    - Colaboración co titor/a en actividades propias da especialidade (docencia ou orientación)
    - Deseño e planificación dunha proposta didáctica ou de orientación.
    - Desenvolvemento da intervención didáctica ou de orientación.
    - Participación noutras actividades do centro ou departamento.
    - Análise e reflexión persoal sobre as prácticas desenvolvidas.
    - Elaboración da memoria
    Atendendo ao carácter de experiencia de aprendizaxe guiada, o alumnado en prácticas contará con dous profesores/as de referencia que orientarán e supervisarán o desenvolvemento do Practicum 2: un titor/a na universidade e un titor/a no centro de secundaria, que será o mesmo do Prácticum 1.
    No desenvolvemento prevense diversos tipos de sesións de traballo con estes dous titores:
    - Sesións presenciais na universidade e no centro de secundaria para recibir a información inicial xeral por parte das coordinacións na universidade e no centro.
    - Sesións de titoría en grupo cos titores/as de referencia e sesións de titoría persoal para planificar o período de prácticas, as actividades a desenvolver, recibir orientación concretas sobre o proceso formativo, resolver dúbidas, recoller suxestións, valorar a experiencia, a memoria elaborada, etc.
    Os titores na universidade realizarán, como mínimo, dúas sesións formativas cos seus titorados: unha previa á incorporación ao centro de prácticas e outra ao rematar esa estadía.
    O alumnado en prácticas cumprirá co horario escolar do seu titor/a e someterase ao código deontolóxico do profesorado en exercicio.

    Sistema de evaluación
    A avaliación do Prácticum 2 realizarase de maneira compartida polo titor do centro de secundaria e polo da universidade, ponderando a cualificación de cada un ao 50%. O titor da universidade será o responsable de facer públicas as cualificacións finais, fixar as datas de revisión das mesmas, atender as posibles reclamacións e cubrir e asinar as actas.
    O titor de secundaria valorará os aspectos que se recollen no Informe de avaliación que figurará na Guía do Prácticum emitindo a cualificación numérica resultante e engadindo os comentarios que considere. Dado que o alumno ten que cumprir cun horario semellante ao do seu titor durante todo o período de prácticas, calquera desvío significativo desta obriga debe ser penalizado na cualificación final. Se o incumprimento superase un terzo do horario, o alumno será considerado “non presentado”.
    O titor universitario fará a súa avaliación a partir das tarefas formativas realizadas nas sesións de traballo co alumnado e da revisión da memoria de prácticas segundo os criterios especificados na Guía do Prácticum. O formato, extensión e apartados que debe ofrecer a memoria recóllense tamén na dita Guía.


    Tempo de estudo e traballo persoal
    Os 8 créditos ECTS de que consta o Prácticum 2 distribuiranse orientativamente do seguinte xeito:
    - Observación e análise do proceso de ensino-aprendizaxe na aula ou das actividades do departamento de Orientación. 20 h.
    - Colaboración co titor/a en actividades propias da especialidade 25 h.
    - Deseño e planificación da proposta didáctica ou de orientación 35 h.
    - Desenvolvemento da intervención didáctica ou de orientación 25 h.
    - Participación noutras actividades do centro ou departamento 20 h.
    - Análise e reflexión persoal sobre as prácticas desenvolvidas 20 h.
    - Elaboración da memoria 35 h.
    - Preparación, seguimento e avaliación do Prácticum co titor/a e co coordinador/a de secundaria 10 h.
    - Preparación, seguimento e avaliación do Prácticum co titor/a da universidade 10 h.


    Recomendacións para o estudo da materia
    Para un bo aproveitamento do Prácticum, é necesario que se manteña unha boa comunicación entre as distintas figuras que participan nel: o alumnado, o titor/a da universidade, o titor/a de secundaria e o coordinador/a no centro de secundaria.
    O alumno en prácticas deberá atender as tarefas acordadas cos seus titores, cumprir co horario do titor de secundaria e respectar a normativa de convivencia e utilización do centro e os seus recursos.
    Na experiencia de prácticas o alumno debe observar, planificar e intervir, aproveitando as suxestións e orientación do seu titor e tratando de interpretar a realidade educativa á luz dos fundamentos teóricos das outras materias do Máster.