Saltar ao contido principal
Inicio  »  Centros  »  Escola Politécnica Superior  »  Información da Materia

P4111106 - Análise espacial e territorial (Técnicas de Análise e Xestión) - Curso 2013/2014

Información

  • Créditos ECTS
  • Créditos ECTS: 6.00
  • Total: 6.0
  • Horas ECTS
  • Clase Expositiva: 12.00
  • Clase Interactiva Laboratorio: 15.00
  • Clase Interactiva Seminario: 15.00
  • Horas de Titorías: 6.00
  • Total: 48.0

Outros Datos

  • Tipo: Materia Ordinaria Máster RD 1393/2007
  • Departamentos: Enxeñaría Agroforestal, Departamento Externo
  • Áreas: Enxeñaría Cartográfica, Xeodésica e Fotogrametría, Área Externa para o postgrao oficial
  • Centro: Escola Politécnica Superior
  • Convocatoria: 2º Semestre de Titulacións de Grao/Máster
  • Docencia e Matrícula: Primeiro Curso (1º 1ª vez)

Profesores

NomeCoordinador
SANTE RIVEIRA, INES.SI

Horarios

NomeTipo GrupoTipo DocenciaHorario ClaseHorario exames
Grupo /CLE_01OrdinarioClase ExpositivaNONNON
Grupo /CLIL_01OrdinarioClase Interactiva LaboratorioSINON
Grupo /CLIS_01OrdinarioClase Interactiva SeminarioNONNON
Grupo /TI-ECTS01OrdinarioHoras de TitoríasNONNON
Grupo /TI-ECTS02OrdinarioHoras de TitoríasNONNON

Programa

Existen programas da materia para os seguintes idiomas:

  • Castelán
  • Galego
  • Inglés


  • Obxectivos da materia
    Proporcionar ao alumno a capacidade para solucionar problemas de análise espacial e planificación territorial.
    O alumno coñecerá as técnicas e métodos de análise empregados para a obtención de datos e variables territoriais, así como para a caracterización do territorio. Asimesmo, proporcionaranse ao alumno os fundamentos das técnicas de modelización territorial, tanto das destinadas á simulación e predicción da dinámica territorial como das empregadas no deseño de solucións óptimas para a localización de actividades.

    Contidos
    Programa teórico
    Bloque I. Análise espacial
    Tema 1. Operación de análise espacial
    - Análise espacial de datos vectoriais
    - Análise espacial de datos raster
    Tema 2. Clasificación de imaxes
    - Métodos supervisados e non supervisados

    Bloque II. Análise territorial
    Tema 3. Análise do sistema territorial
    - Subsistema medio físico
    - Subsistema núcleos e infraestruturas
    - Subsistema poboación e actividades
    Tema 4. Análise da dinámica territorial
    - Análise da evolución espacial e temporal
    - Análise de regresión
    - Algoritmos de simulación: autómatas celulares, modelos baseados en axentes
    Tema 5. Optimización da localización xeográfica
    - Identificación de localizacións óptimas. Modelos de localización-asignación
    - Avaliación da aptitude da terra
    - Planificación do uso do solo
    Bloque III. Sistemas de axuda á decisión espacial
    Tema 6. Sistemas de axuda á decisión espacial

    Programa de prácticas
    Prácticas de laboratorio
    Práctica 1. Obtención de modelos dixitais de elevación e información derivada.
    Práctica 2. Aplicación de análise de regresión loxística e un autómata celular con IDRISI.
    Práctica 3. Avaliación da aptitude da terra para usos específicos mediante técnicas de avaliación multicriterio.
    Práctica 4. Deseño de mapas de uso do solo mediante avaliación multicriterio e algoritmos de optimización espacial.

    Bibliografía básica e complementaria
    Bibliografía básica
    Barredo, J. I. 1996. SIG y evaluación multicriterio en la ordenación del territorio. Madrid: Ra-ma.
    Bosque, J. 2001. Planificación y gestión del territorio. De los SIG a los Sistemas de ayuda a la decisión espacial (SADE). El Campo de las ciencias y las artes, 138, 137-174.
    Bosque, J., y Maas, S. 1995. Modelos de localización-asignación y evaluación multicriterio para la localización de instalaciones no deseables. Serie Geográfica, 5, 97-112.
    Ebdon, D. 1982. Estadística para geógrafos. Barcelona: Oikos-Tau.
    Gamir, A. 1995. Prácticas de análisis espacial. Barcelona: Oikos-Tau.
    Malczewski, J. 1999. GIS and multicriteria decision analysis. New York: John Wiley & Sons.

    Bibliografía complementaria
    Aerts, J. C. J. H. y Heuvelink, G. B. M. (2002). Using simulated annealing for resource allocation. International Journal of Geographical Information Science, 16 (6), 571-587
    Bosque, J., Gómez, M., Rodríguez, V., Díaz, M. A., Rodríguez, A. E., Vela, A. 1999. Localización de centros de tratamiento de residuos: una propuesta metodológica basada en un SIG. Anales de Geografía de la UCM, 19, 295-323
    Chuvieco, E. (2006). Teledetección Ambiental. Madrid: Ariel
    Clarke, K. C., Hoppen, S., Gaydos, L. (1997). A self-modifying cellular automaton model of historical urbanization in the San Francisco Bay area. Environment and Planning B: Planning and Design, 24, 247-261
    Densham, P. J., Rushton. (1992). Strategies for solving large location-allocation problems by heuristic methods. Environment and Planning A, 24, 289-304
    Diamond, J. T. , Wright, J. R. 1989. Efficient land allocation. Journal of Urban Planning and Development, 115 (2), 81-96
    Díaz-Fierros, F. y Gil, F. (1984). Capacidad Productiva de los Suelos de Galicia. Santiago de Compostela: Universidad de Santiago de Compostela.
    Engelen, G., Geertman, S., Smits, P., Wessels, C. (1999). Dynamic GIS and Strategic Physical Planning Support: a practical application to the IJmond/Zuid-Kennemerland region. En: Stillwell, S., Geertman, S., Openshaw, S. (Eds.), Geographical Information and Planning (pp. 87-111). Berlin, Springer-Verlag
    FAO. (1976). Esquema para la Evaluación de Tierras. Roma: FAO.
    FAO. (1985). Evaluación de Tierras con Fines Forestales. Estudio FAO, Montes 48. Roma: FAO.
    García, A.M., Santé, I., Crecente, R. 2010. Análisis de los factores que condicionan la evolución de los usos del suelo en los pequeños asentamientos urbanos de la costa norte de Galicia. Boletín de la Asociación de Geógrafos Españoles, 54, 57-79.
    Li, X., Yeh, A. G.-O. (2000). Modelling sustainable urban development by the integration of constrained cellular automata and GIS. International Journal of Geographical Information Science, 14(2), 131-152.
    Matthews, K. B., Craw, S. y Sibbald, A. R. (1999). Implementation of a spatial decision support system for rural land use planning: integrating GIS and environmental models with search and optimisation algorithms. Computers and Electronics in Agriculture, 23, 9-26.
    Polhill, J. G., Gotts, N. M., Law, A. N. R. 2002. Modeling land-use change using agents in the FEARLUS project. En: Parker, D. C., Berger, T., Manson, S. (Eds.), Agent-Based Models of Land-Use and Land-Cover Change (pp.35-40). Irvine, California, USA:LUCC International Project Office.
    Tso, B., Mather, P. M. (2001). Classification Methods for Remotely Sensed Data. London: Taylor & Francis.
    Verburg, P.H., Ritsema, J.R., Nijs, T.C.M., Dijst, M.J., Schot, P. 2004. Determinants of land use change patterns in the Netherlands. Environment and Planning B 31, 125-150
    Voogd, H. (1983). Multicriteria Evaluation for Urban and Regional Planning. London: Pion Limited.
    White, R., Engelen, G. (1997). Cellular automata as the basis of integrated dynamic regional modelling. Environment and Planning B: Planning and Design, 24, 235-246.
    White, R., Engelen, G. Uljee, I. (1997).The use of constrained cellular automata for high-resolution modelling of urban land-use dynamics. Environment and Planning B: Planning and Design, 24, 323-343.
    Wright, J. , Revelle, C., Cohon, J. 1983. A multiobjective integer programming model for the land acquisition problem. Regional Science and Urban Economics, 13, 31-53
    Wu, F. (2002). Calibration of stochastic cellular automata: the application to rural-urban land conversions. International Journal of Geographical Information Science, 16(8), 795-818

    Competencias
    Competencias xerais
    - Capacidade para resolver problemas de análise espacial e planificación territorial
    - Capacidade para expoñer os coñecementos e o dominio adquirido das técnicas.
    Competencias específicas
    - Capacidade para identificar, deseñar e aplicar as técnicas máis axeitadas para a análise dun ámbito territorial específico
    - Capacidade para determinar a localización óptima dunha actividade
    - Capacidade para deseñar un plano de categorías de ordenación ou un mapa óptimo de uso do solo
    - Capacidade para usar técnicas de modelado espacial e algoritmos de simulación e optimización espacial nun SIX.

    Metodoloxía da ensinanza
    Clases teóricas
    As clases teóricas teñen como obxectivo a exposición dos fundamentos teóricos das técnicas de análise espacial e planificación territorial, así como a presentación de exemplos, casos de estudio e artigos nos que se aplican ditas técnicas con distintos fins. Estas clases son imprescindibles para contextualizar as clases prácticas, de xeito que o alumno comprenda en qué se basean e para qué se poden empregar as técnicas aplicadas nas prácticas.
    En cada clase empregarase unha presentación do tema coas ideas básicas e, nalgúns casos, con algún exemplo práctico. Esta presentación facilitará o seguemento da clase. No curso virtual porase a disposición dos alumnos para cada tema un resumo do mesmo, os obxectivos, a bibliografía e a presentación empregada en clase, o que permitirá completar as notas tomadas en clase.

    Clases prácticas
    Nas prácticas traballarase na aula de informática con diferentes programas SIX para a aplicación das metodoloxías e técnicas descritas na teoría nunha zona de estudo. Realizaranse 10 sesións de prácticas de 2 horas, sendo necesarias para cada práctica unha media de 2 sesións. O alumno disporá dun guión de prácticas no curso virtual. O alumno deberá entregar unha memoria de prácticas seguindo este guión.

    Tutorías
    O profesor resolverá as dúbidas xurdidas tanto nas clases teóricas como nas prácticas e guiará ao alumno na realización do traballo práctico.
    O alumno deberá asistir obligatoriamente ás tutorías para realizar un seguemento do traballo práctico.

    Sistema de evaluación
    Consideracións xerais: para a superación da materia é condición indispensable que a nota do exame de teoría sexa igual ou superior a 4. A asistencia ás clases prácticas debe ser superior ao 80% para que se considere a calificación das prácticas no cálculo da nota final. No caso de que o alumno non supere a materia, conservaráselle a nota de prácticas para as seguintes convocatorias. Por causas excepcionais (laborais ou de enfermidade) daráselle a opción ao alumno de sustituir a asistencia a prácticas por un exame práctico.
    Avaliación dos contidos teóricos (T): realizarase un exame final dos contidos de teoría. Avaliarase positivamente a asistencia ás clases teóricas.
    Avaliación do traballo práctico (Tr): valorarase o documento presentado e a asistencia a tutorías.
    Avaliación das clases prácticas (P): controlarase a asistencia, esixíndose unha asistencia mínima do 80%. A calificación establecerase en función da asistencia ás clases prácticas.
    A calificación final (N) calcularase do seguinte xeito:
    N = 0.5 T + 0.3 Tr + 0.2 P

    Tempo de estudo e traballo persoal
    Horas teóricas: 15 h presenciais - 30 h traballo persoal
    Horas prácticas: 20 h presenciais - 40 h traballo persoal
    Realización de traballos: 30 h traballo persoal
    Exposición de traballos: 5 h presenciais
    Titorías: 5 h presenciais
    Avaliaciíns: 5 h presenciais

    Recomendacións para o estudo da materia
    Recoméndase cursar previamente a materia Xeomática se o alumno non posúe coñecementos avanzados de SIX
    Recoméndase a asistencia ás clases teóricas e titorías.