G4021202 - Expresión Gráfica (Formación Básica) - Curso 2013/2014

Información

• Créditos ECTS
• Créditos ECTS: 6.00
• Total: 6.0
• Horas ECTS
• Clase Expositiva: 28.00
• Clase Interactiva Laboratorio: 15.00
• Clase Interactiva Seminario: 6.00
• Horas de Titorías: 2.00
• Total: 51.0

Outros Datos

• Tipo: Materia Ordinaria Grao RD 1393/2007
• Departamentos: Enxeñaría Agroforestal
• Áreas: Expresión Gráfica da Enxeñaría
• Centro: Escola Técnica Superior de Enxeñaría
• Convocatoria: 2º Semestre de Titulacións de Grao/Máster
• Docencia e Matrícula: null

Profesores

Nome	Coordinador
Arias Jordán, José Luis.	SI

Horarios

Nome	Tipo Grupo	Tipo Docencia	Horario Clase	Horario exames
Grupo CLE01	Ordinario	Clase Expositiva	SI	SI
Grupo CLIL_01	Ordinario	Clase Interactiva Laboratorio	SI	SI
Grupo CLIL_02	Ordinario	Clase Interactiva Laboratorio	SI	SI
Grupo CLIL_03	Ordinario	Clase Interactiva Laboratorio	SI	SI
Grupo CLIS_01	Ordinario	Clase Interactiva Seminario	SI	SI
Grupo CLIS_02	Ordinario	Clase Interactiva Seminario	SI	SI
Grupo TI-ECTS01	Ordinario	Horas de Titorías	NON	NON
Grupo TI-ECTS02	Ordinario	Horas de Titorías	NON	NON
Grupo TI-ECTS03	Ordinario	Horas de Titorías	NON	NON
Grupo TI-ECTS04	Ordinario	Horas de Titorías	NON	NON
Grupo TI-ECTS05	Ordinario	Horas de Titorías	NON	NON
Grupo TI-ECTS06	Ordinario	Horas de Titorías	NON	NON

Programa

Existen programas da materia para os seguintes idiomas:

Castelán

Galego

Obxectivos da materia
En liñas xerais preténdese proporcionar ó titulado a capacidade de visión espacial e de
representación de formas mediante o coñecemento das técnicas de representación gráfica
baseadas na xeometría métrica e descriptiva, empregando medios manuais e os rudimentos
do debuxo asistido por ordenador.

O seu obxectivo fundamental é dotar ao alumno das habilidades mínimas necesarias para:
- Adquirir capacidade de visión e razoamento espacial para ‘visualizar mentalmente’ as
formas.
- Mediante o debuxo a man alzada, plasmar ideas e croquizar formas de un modo rápido e
sinxelo,
- Coa axuda do instrumental de debuxo técnico manual, representar as formas da súa
especialidade mediante os Sistemas de Representación (Diédrico e Axonométrico).
- Empregar as normas que permiten interpretar universalmente un debuxo técnico.
- Iniciarse no manexo de programas de debuxo asistido por ordenador (DAO).

As destrezas ou capacidades que o alumno deberá desenrolar son:
- Dominar a súa capacidade de visión e razoamento espacial.
- Debuxar con soltura, tanto a man alzada como con instrumentos de debuxo técnico.
- Representar e interpretar simboloxía e formas da documentación gráfica básica de proxectos industriais.
- Manexar programas de debuxo asistido por ordenador (DAO) para a delineación dos debuxos
industriais.
- Resolver problemas xeométricos habituais na enxeñería mediante os sistemas de representación

Por último, preténdese que o alumno alcance os seguintes valores ou aptitudes:
- Plasmar a súa creatividade nos ámbitos académico e profesional.
- Adaptación as demandas do mercado laboral no uso de ferramentas informáticas.
Contidos
CONTIDOS DA ASIGNATURA

Estrutúrase a asignatura mediante os seguintes BLOQUES de contidos:

BLOQUE I - LINGUAXE GRÁFICA E ENXEÑARÍA: Necesidade, Fundamentos e Execución.
Consiste nun bloque introductorio no que se tratará de transmitir unha visión global do contido
da materia, e que xunto cunha revisión dos coñecementos xeométricos fundamentais, terá por
obxectivo preparar ao alumno para afrontar os contidos teóricos e prácticos a desenvolver nos
seguintes bloques.

BLOQUE II - XEOMETRÍA DESCRITIVA BÁSICA: S. Diédrico e Axonométrico.
Correspóndese cos temas relacionados co desenvolvemento da capacidade de visualización
espacial xunto co coñecemento e dominio dos distintos sistemas de representación que
emprega a Xeometría Descriptiva, particularmente Sistema Diédrico e Sistema Axonométrico.

BLOQUE III - NORMALIZACIÓN: Normalización do debuxo industrial. Vistas. Cortes. Acoutamento
Estudio das normas elaboradas por organismos de normalización, destinadas a especificar,
unificar e simplificar a maior parte dos aspectos que interveñen na fabricación de obxectos.
Particularizarase no relativo á industria química a fin de interpretar e dibuxar planos e diagramas de fluxo dos diferentes equipos e instalación.

BLOQUE IV – INTRODUCCIÓN Ó DEBUXO CON ORDENADOR
Iniciación do uso de ferramentas computacionais que os asistirán nas súas actividades de
deseño. O seu enfoque, totalmente práctico, preparará ao alumno para afrontar o mercado laboral.

TEMARIO DA ASIGNATURA

BLOQUE I - LINGUAXE GRÁFICA E ENXEÑARÍA: Necesidade, Fundamentos e Execución.

1.- NECESIDADE, HISTORIA E SISTEMAS DE REPRESENTACIÓN
-. O debuxo técnico como ferramenta de comunicación da técnica. Breve historia da súa evolución
-. Xeometría Proxectiva. Fundamentos. Invariantes
-. Os Sistemas de Representación.

2.- DEBUXO TÉCNICO BÁSICO
-. Materiais para a execución de debuxos técnicos.
-. Debuxo a man alzada. Esbozado de pezas. Perspectivas a man alzada
-. Trazados xeométricos básicos
-. Escalas

BLOQUE II - XEOMETRÍA DESCRITIVA BÁSICA: S. Diédrico e Axonométrico.

3.- SISTEMA DIÉDRICO. FUNDAMENTOS
-. Fundamentos. Métodos tradicional e directo
-. Representación do punto.
-. Representación da recta. Pertenza punto recta. Posicións favorables
-. Representación do plano. Pertenza recta-plano e punto - plano. Posicións favorables. Rectas notables
-. Repesentación de corpos. Introducción ás Vistas. Seccions e cortes.

4.- S. D. CAMBIOS DE PLANOS DE PROXECCIÓN
-. Concepto de cambio de plano.
-. Cambio de plano vertical.
-. Cambio de plano horizontal.
-. Cambios de plano sucesivos
-. Aplicación á representación de corpos.
-. Aplicación ás vistas auxiliares: Particular e Parcial.

5.- S. D. XIROS E ABATEMENTOS
-. Xiro dun segmento a posición frontal ou horizontal
-. Abatemento de planos proxectantes sobre planos horizontais e frontais
-. Aplicación á resolución de problemas de verdadeira magnitude

6.- S. D. PROBLEMAS BÁSICOS DE INTERSECCIÓNS, PARALELISMO E PERPENDICULARIDADE
-. Intersección de planos en posicións favorables. Visibilidade.
-. Intersección de recta e plano. Caso Xeral por plano auxiliar. Casos favorables. Visibilidade
-. Transformación en caso favorable mediante mediante cambios de plano.
-. Paralelismo entre rectas, entre planos e entre recta e plano
-. Perpendicularidade. Teoremas. Casos favorables. Medición distancias.
-. Medición distancias: Transformación en caso favorable mediante cambios de plano.

7.- SISTEMA AXONOMÉTRICO
-. Utilidade. Fundamentos e definicións.
-. Axonometría ortogonal. Eixes e coeficientes redutores. Axonometría isométrica e Dimetría
normalizada
-. Axonometría oblicua: perspectivas cabaleiras e militares.
-. Axonometrías normalizadas

BLOQUE III - NORMALIZACIÓN: Normalización do debuxo industrial. Vistas. Cortes. Acoutamento

8.- NORMALIZACIÓN DO DEBUXO TÉCNICO
-. Concepto de normalización: orixe e finalidade
-. Normalización española: normas UNE. AENOR
-. Outras normas: ISO, DIN, BS, ANSI… Correspondencia
-. Normas UNE de debuxo técnico. Visión global
-. Normas sobre a presentación dos debuxos técnicos:
. Formatos e presentación de elementos gráficos. UNE 1026-2-83
. Pregado de planos. UNE 1027-95
. Escritura. Caracteres correntes. UNE 1034-1-75
. Cadro de rotulación. UNE 1035.95

9.- A NORMALIZACIÓN DA REPRESENTACIÓN: VISTAS ORTOGONAIS
-. Norma UNE 1-032-82: principios xerais de representación
-. Denominación e disposición das vistas: a) Método do primeiro diedro. b) Método do terceiro
diedro. c) Disposición segundo frechas de referencia. Símbolo de indicación do método
-. Criterios de elección das vistas
-. Toma de medidas sobre modelos en perspectiva isométrica
-. Liñas normalizadas
-. Vistas particulares. Vistas auxiliares simples
-. Vistas auxiliares dobres
-. Vistas interrompidas, parciais, locais e detalles
-. Outros convenios: partes contiguas. Interseccións ficticias. Representación simplificada de interseccións. Caras planas. Vistas simétricas. Elementos repetitivos. Detalles ampliados.
Contorno primitivo dunha peza. Elementos roscados

10.- VISTAS SECCIONADAS
-. Cortes, seccións e roturas. Conceptos. Utilidade
-. Raiados. Raiado para indicación do material. Seccións de pouco grosor. Superficies grandes
-. Xeneralidades sobre os cortes
-. Corte total por un plano
-. Corte total por varios planos: a) Planos paralelos desprazados; b) Planos sucesivos; c)
Planos concorrentes xirados
-. Medio corte ou corte ao cuarto. Rotura
-. Simplificacións que afectan os cortes
-. Seccións abatidas con e sen desprazamento. Seccións sucesivas

11.- ACOUTAMENTO
-. Concepto, definicións e aplicación. Norma UNE 1-039-94
-. Elementos de acoutamento: liñas auxiliares, liñas de cota, liñas de referencia, extremos.
Utilización destes elementos
-. Inscrición das cifras de cota: métodos, particularidades
-. Disposición das cotas: a) Acoutamento en serie; b) Acoutamento a partir dun elemento
común; c) Acoutamento por coordenadas; d) Acoutamento combinado
-. Acoutamento de círculos, radios, arcos, cadrados e esferas
-. Acoutamento en axonometría. UNE 1-031

BLOQUE IV – INTRODUCCIÓN Ó DEBUXO CON ORDENADOR

12.- INICIACIÓN, CONTORNO E UTILIDADES
1. Gráficos por ordenador.
2. Pantalla do programa AutoCAD.
3. Formato de unidades.
4. Axuda e información.

13.- DATOS E COMANDOS. SELECCIÓN E VISUALIZACIÓN
1. Introdución de comandos. Anulación e rectificación de ordes
2. Introdución de datos. Coordenadas
3. Selección de obxectos
4. Referencia a obxectos
5. Encadre e Zoom
6. Forzcurrsor, Grella e Orto. Resvista

14.- COMANDOS DE DEBUXO E CONSULTA
1 Elementos lineais
2 Polígonos
3 Circunferencias e arcos
4 Elipses e arcos elípticos
5 Outros comandos de debuxo
6 Recheos con patróns de sombreado
7 Consultas: Distancias, áreas e puntos

15 COMANDOS DE MODIFICACIÓN
1 Comandos de modificación
2 Borrado
3 Desprazamento e rotación
4 Copia e Simetría
5 Axuste do tamaño e estiramento
6 Alarga e Recorta
7 Empalme, Unión e Descomposición
8 Modificación de poliliñas

16.- TEXTOS
1. Barra de ferramentas de texto
2. Proceso para a escritura de textos
3. Definición do estilo de texto
4. Textos de liñas soltas
5. Parágrafos
6. Modificación de textos

17.- PROPIEDADES DOS OBXECTOS
1. Propiedades dos obxectos
2. Capas. Xestión de capas
3. Cores
4. Tipos de liña. Escala dos tipos de liña
5. Grosor
6. Cambio de propiedades

18.- BLOQUES
1. Bloques: uso e creación.
2. Inserción e redefinición


Contidos
19.- ACOUTAMENTO CON AUTOCAD
1. A norma UNE de acoutamento
2. Terminoloxía de AutoCad.
3. Variables e estilos de acoutamento
4. Creación de cotas.
5. Modificación das cotas

20.- PRESENTACIÓNS
1. Espazo modelo e espazo pape
2. Creación de presentacións
3. Configuración da páxina
4. Ventás gráficas
5. Manexo da escala. Bloqueo da escala
6. Control das capas nas presentacións

21.- TRAZADO E PUBLICACIÓN
1 Introdución ó trazado e á publicación
2 Configuración da páxina
3 Impresión desde a ficha modelo
4 Creación de debuxos electrónicos


Bibliografía básica e complementaria
BASICA:

Sistema Diédrico:
- Sistema Diédrico Directo. GONZALO GONZALO, J. (1997).. Donostiarra. Prácticas de Dibujo Técnico. nº 14.

COMPLEMENTARIA:

Sistema Diédrico:
- Sistema diédrico directo. BERTRÁN GUASP, J. (1995). Donostiarra.

Vistas:
- Vistas y visualización de formas. FERNÁNDEZ SAN ELÍAS, GASPAR. Donostiarra.

Sistema Axonométrico:
- Sistema de perspectiva axonométrica. RODRÍGUEZ ABAJO e ÁLVAREZ BENGOA. Donostiarra.

Dibujo Asistido por Ordenador (DAO):
- AutoCAD 2010. MONTAÑO LA CRUZ, F. Anaya Multimedia, D.L. 2009.

Dibujo Técnico y Normalización:
- Cuadernos de prácticas de dibujo técnico. VARIOS AUTORES. Donostiarra:
0: Dibujo lineal; 1: Croquización; 2: Cortes, secciones y roturas; 3: Acotación; 6: Vistas y
visualización; 7: Iniciación al sistema diédrico; 12: Sólidos geométricos en sistema diédrico; 14: Sistema diédrico directo.

- Técnicas de Expresión gráfica. VARIOS AUTORES. Formación Profesional rama Química.
Grado 1, curso 2º; Grado 2, cursos: 1, 2 e 3. Bruño-Edebé.

Varios:
- Fundamentos de Ingeniería Gráfica. FÉLEZ, J. y Otros. Síntesis. Madrid, 1996.
Competencias
Sin perxuicio das competencias contidas no apartado ‘OBXECTIVOS’, preténdese que acade as seguintes:

Competencias específicas.
CB.5.- Capacidade de visión espacial e coñecemento das técnicas de representación gráfica, tanto por métodos tradicionais de xeometría métrica e xeometría descritiva, como mediante as aplicacións de DAO.

Competencias xerais.
CG.6.- Capacidade para o manexo de especificacións, reglamentos e normas de obrigado
cumplimento.

Competencias transversais
CT.2.- Capacidade de organizar e planificar.
CT.4.- Habilidades para o uso e desenvolvemento de aplicacións informáticas.
CT.15.- Motivación por a calidade.
CT.17.- Creatividade.
CT.19.- Aprendizaxe autónomo.

Metodoloxía da ensinanza
A asignatura é eminentemente práctica polo que tanto nas clases expositivas (CLE) como nas
de seminario (CLIS) impartiranse os mínimos coñecementos teóricos imprescindibles para
resolver a continuación os exercicios prácticos que nelas se que se irán plantexando de cara a
fomentar a capacidade de abstracción e de visión espacial do alumno así como a habilidade
para o debuxo a man alzada e soltura no manexo do instrumental.

As clases expositivas e de seminario impartiránse ao longo do semestre a un único grupo con
tódolos alumnos matriculados na asignatura, en dúas sesións semanais, una de dúas horas
(CLE) e a outra dunha hora (CLIS), hasta agotar a carga docente prevista para o alumno. En
cada tema incidirase na sua importancia no curriculum e a sua exposición e a resolución de
exercicios apoiarase co encerado e proxeccións audiovisuais. O alumno tomará apuntes escritos e gráficos, o que lle aportará capacidade de síntesis e soltura no debuxo a man alzada.

As clases prácticas impartiránse ao longo do semestre a os grupos CLIL nos que se divida o
grupo de teoría, nunha sesión semanal de dúas horas de duración para cada un. As prácticas
oriéntanse a dominar o manexo dos útiles manuais de debuxo e iniciarse no manexo de ferramentas informáticas.

Os alumnos recibirán material de apoio a través do Campus Virtual: programación do curso,
referencias bibliográficas, apuntes, exercicios, enlaces a páxinas de internet relacionadas coa
materia, etc.

O alumno procurará unha comunicación activa co profesor nas clases e aproveitará as tutorías
para a resolución das dúbidas que lle poidan surxir.


BLOQUE I - LINGUAXE GRÁFICA E ENXEÑARÍA: Necesidade, Fundamentos e Execución.

Materiais.
Facilitarase ó alumno o material audiovisual a empregar nas clases xunto cos enunciados de
exercicios.
Método de traballo aconsellado.
O alumno porase ó día nos conceptos básicos das asignaturas de debuxo técnico de ensino
secundario ou de formación profesional e practicará no manexo dos útiles de debuxo. Identificará o seu nivel incial de visión espacial para desenrolalo posteriormente.
Actividade a desenvolver.
Exposición do temario e resolución de exercicios nas sesións expositivas e de seminario apoiada co uso do encerado, de proxeccións audiovisuais e de modelos físicos, co fin de fomentar a súa capacidade de abstracción e de visión espacial. O alumno resolverá os exercicios prácticos de compexidade crecente que se lle propongan.

BLOQUE II - XEOMETRÍA DESCRITIVA BÁSICA: S. Diédrico e Axonométrico.

Materiais.
Facilitarase ó alumno o material audiovisual a empregar nas clases xunto cos enunciados de
exercicios.
Método de traballo aconsellado.
Neste bloque atópanse os fundamentos principais da materia. O traballo personal do alumno é
moi importante para levar ó día a materia e avanzar no seu aprendizaxe, xa que cada tema é
básico para a comprensión dos seguintes.
Actividade a desenvolver.
Exposición do temario e resolución de exercicios nas sesións expositivas e de seminario apoiada co uso do encerado, de proxeccións audiovisuais e de modelos físicos, co fin de fomentar a súa capacidade de abstracción e de visión espacial. O alumno resolverá os exercicios prácticos de compexidade crecente que se lle propongan.

BLOQUE III - NORMALIZACIÓN: Normalización do debuxo industrial. Vistas. Cortes. Acoutamento

Materiais.
Facilitarase ó alumno o material audiovisual a empregar nas clases xunto cos enunciados de exercicios.
Método de traballo aconsellado.
O aprendizaxe das Normas exixe un certo esforzo de memoria polo que o traballo personal é
moi importante. Terá que familiarizarse coa documentación gráfica de proxectos de industrias
químicas.
Actividade a desenvolver
Exposición do temario e resolución de exercicios nas sesións expositivas e de seminario apoiada co uso do encerado, de proxeccións audiovisuais e de modelos físicos. Exposición de diagramas de fluxo de industrias químicas. Consulta da documentación gráfica de proxectos de industrias químicas.

BLOQUE IV – INTRODUCCIÓN Ó DEBUXO CON ORDENADOR

Materiais.
Facilitarase ó alumno o material audiovisual a empregar nas clases xunto cos enunciados de
exercicios. Utilizarase o software de debuxo asistido por ordenador (DAO) instalado nas aulas
de informática.
Método de traballo aconsellado.
É convinte que o alumno se familiarice previamente co programa de DAO nas aulas de informática de libre acceso mediante o material facilitado. Tras as clases prácticas, exercitarase no manexo do programa e completará os traballos prácticos ue se lle propongan.
Actividade a desenvolver.
Exposición do temario e resolución de exercicios nas sesións prácticas que se impartirán na aula de informática, apoiada co uso do encerado e de proxeccións audiovisuais. O alumno resolverá mediante o programa de DAO os exercicios prácticos de compexidade crecente que se lle propongan.

Sistema de evaluación
ASISTENCIA A CLASE:
A materia impártese nun marco de ensino presencial no que a asistencia as clases é necesaria
para a aprendizaxe, polo que como mínimo deberá constar á asitencia ao 80% das clases prácticas para poder presentarse ós exames, en calquera das convocatorias da materia. (Desta obriga quedan exentos os alumnos repetidores)

Si por circunstancias especiais o alumno non vai poder asistir regularmente ás clases prácticas, deberá comunicarllo ó profesor ó inicio do curso para ver a posibilidade dun sistema alternativo de control da progresión da aprendizaxe.


NORMAS DE PRESENTACION DE EXERCICIOS (Prácticas e Exámenes):
A Expresión Gráfica á unha linguaxe e como tal debe ser intelixible polo receptor e polo lo tanto debe coidarse a ordenación dos conceptos a corrección da expresión e a ortografía, así como a boa presentación. Nos exercicios gráficos deberanse observar a seguintes normas:
1º.- Os traballos a calificar serán claramente lexibles e non permitirán ambigüedades na interpretación.
2º.- Os traballos a calificar estarán limpos e apreciaranse as liñas auxiliares, necesarias para
xustificar a solución e para que o profesor poda apreciar o procedimiento utilizado polo alumno.


AVALIACIÓN DA APRENDIZAXE

Convocatoria ordinaria:

A asignatura ten dúas partes: Debuxo Manual (Bloques I,II e III) e Debuxo Asisitido por Ordenador Bloque IV).

Dada a escasa duración do curso, NON se prevé realizar exámes parciais, e teranse en conta seguintes probas:

- Exame final PRÁCTICO (Debuxo Manual): 65% da nota final.
O exame constará de TRES EXERCICIOS. Cada un deberá ter unha cualificación mínima de 3
puntos e a nota do exame será a media dos tres. En cada exercicio cualifícaranse os coñecementos entre 0 e 8 puntos (pode obter 0 si é dificilmente lexible) e, a os que acaden entre 5 e 8 puntos, sumaráselles entre 0 e 2 puntos por calidade de execución.

- Prácticas cualificadas (Debuxo Manual): 20% da nota final.
Cada exercicio cualifícaranse como no caso anterior pero non se establece nota mínima e a
nota de esta parte será a media da nota das prácticas. No caso de que a xuicio do profesor o
número de prácticas cualificadas non tivese entidade para acadar a porcentaxe indicada, incrementarase o seu peso ao do exame final e as prácticas entregadas servirán para resolver
casos dudosos ou redondear ó alza a nota.

- Manexo do programa de DAO: 15% da nota final
Durante as clases de DAO, eminentemente prácticas, evaluarase in situ a destreza dos alumnos e poderá complementarse coa entrega de algún exercicio práctico realizado polo alumno.

Condicións para o aprobado da convocatoria ordinaria:
- No Exame é impescindible acadar como mímimo 4 puntos (*).
- A NOTA FINAL = (Nota Exame x %) + (Nota Prac. x %) + (Nota DAO x %) ≥ 5,0 puntos.

(*) Si no Exame non se acada a nota mínima indicada, non se computarán as Prácticas nin o
DAO e a nota final NF será a do Exame.

A os alumnos repetidores só se lles avaliará polo exame final, que suporá o 100% da nota final.

Convocatoria extraordinaria:

A convocatoria extraordinaria evaluaranse mediante UN único EXAME de Debuxo Manual
(Bloques I,II e III), que constará de TRES EXERCICIOS. Cualificaranse os coñecementos e a
calidade de execución coma no exame da convocatoria ordinaria. Non se gardan exercicios
aprobados na convocatoria ordinaria.

Condicións para o aprobado da convocatoria extraordinaria (**):
1º.- Cada exercicio terá unha cualificación mínima de 3 puntos.
2º.- A cualificación final será a media dos tres exercicios e debe ser ≥ 5,0 puntos.

(**) Si este exame fora de 'segunda oportunidade', computaranse ademáis as notas de
Prácticas e DAO do curso, e a condición de aprobado sería coma no caso da convocatoria
ordinaria.

A os alumnos repetidores só se lles avaliará polo exame final, que suporá o 100% da nota final.


REVISIÓN DE EXAMES

Para a revisión de exames establecerase un horario segundo o establecido pola universidade. Nestas sesións os alumnos terán acceso aos seus exames correxidos e cualificados e informaráselles dos criterios de cualificación empregados.

É interesante que asistan á revisión do exame tanto os alumnos suspensos como os aprobados, para coñecer os seus erros e recicbir explicacións complementarias para correxilos. O profesor, ademáis de facilitar as explicacións pertinentes, poderá suxerir o estudio de algúns temas e a realización de determinados exercicios, así como proporcionar material adicional para a súa preparación.

Tempo de estudo e traballo persoal
A asignatura ten 6 créditos ECTS distribuidos en clases expositivas e seminarios, prácticas en
aulas de proxectos e de informática, titorías de grupo e o exáme e a súa revisión. A distribución horaria tipo é a que se indica a seguir, ainda que pode variar lixeiramente según o calendario do semestre.

Clases expositivas (CLE).- 24 horas presenciais 48 de traballo do alumno.
Seminarios (CLIS).- 6 horas presenciais 12 de traballo do alumno.
Prácticas (CLIL).- 16 horas presenciais 16 de traballo do alumno.
Tutorías en grupo.- 2 horas presenciais 2 de traballo do alumno.
Exame e revisión.- 6 horas presenciais 12 de traballo do alumno.

Total: 54 h presenciais e 90 h de traballo do alumno.
Recomendacións para o estudo da materia
Os alumnos con coñecementos de debuxo técnico adquiridos durante o ensino secundario ou
formación profesional, están en boas condicións para superar a asignatura. Os que carezan de
esta base terán que facer un esforzo suplementario para acadar os coñecementos mínimos para abordala.

A visión espacial necesaria para a comprensión da materia precisa dun grado de abstracción que require certo tempo de exercitación.

Dada a secuencialidade dos contidos da asignatura e preciso que os alumnos leven a matería ao día, de forma que os novos conceptos sexan rápidamente asimilados.

Otras recomendacións:
- A realización dos exercicios propostos nos prazos indicados
- A utilización das titorías individuais para a resolución de dúbidas.
- A utilización dos materiais complementarios subministrados a través do Campus Virtual
- A consulta da bibliografía recomendada

Observacións
- O material didáctico facilitarase en Galego cando exista e no caso contrario, en Castelán e incluso en Inglés.

- As clases impatiranse preferentemente en Castelán.

- O alumno pode pode expresarse libremente en Galego o Castellano.