G2051122 - Esplacnoloxía (Morfoloxía, Estrutura e Función do Corpo Humano) - Curso 2013/2014
Información
- Créditos ECTS
- Créditos ECTS: 6.00
- Total: 6.0
- Horas ECTS
- Clase Expositiva: 36.00
- Clase Interactiva Laboratorio: 20.00
- Horas de Titorías: 2.00
- Total: 58.0
Outros Datos
- Tipo: Materia Ordinaria Grao RD 1393/2007
- Departamentos: Ciencias Morfolóxicas
- Áreas: Anatomía e Embrioloxía Humana
- Centro: Facultade de Medicina e Odontoloxía
- Convocatoria: 2º Semestre de Titulacións de Grao/Máster
- Docencia e Matrícula: Primeiro Curso (1º 1ª vez)
Profesores
Horarios
| Nome | Tipo Grupo | Tipo Docencia | Horario Clase | Horario exames |
|---|---|---|---|---|
| Grupo /CLE_01 | Ordinario | Clase Expositiva | SI | SI |
| Grupo /CLE_02 | Ordinario | Clase Expositiva | SI | NON |
| Grupo /CLE_03 | Ordinario | Clase Expositiva | SI | NON |
| Grupo /CLE_04 | Ordinario | Clase Expositiva | SI | NON |
| Grupo /CLIL_01 | Ordinario | Clase Interactiva Laboratorio | NON | NON |
| Grupo /CLIL_02 | Ordinario | Clase Interactiva Laboratorio | NON | NON |
| Grupo /CLIL_03 | Ordinario | Clase Interactiva Laboratorio | NON | NON |
| Grupo /CLIL_04 | Ordinario | Clase Interactiva Laboratorio | NON | NON |
| Grupo /CLIL_05 | Ordinario | Clase Interactiva Laboratorio | NON | NON |
| Grupo /CLIL_06 | Ordinario | Clase Interactiva Laboratorio | NON | NON |
| Grupo /CLIL_07 | Ordinario | Clase Interactiva Laboratorio | NON | NON |
| Grupo /CLIL_08 | Ordinario | Clase Interactiva Laboratorio | NON | NON |
| Grupo /CLIL_09 | Ordinario | Clase Interactiva Laboratorio | NON | NON |
| Grupo /CLIL_10 | Ordinario | Clase Interactiva Laboratorio | NON | NON |
| Grupo /CLIL_11 | Ordinario | Clase Interactiva Laboratorio | NON | NON |
| Grupo /CLIL_12 | Ordinario | Clase Interactiva Laboratorio | NON | NON |
| Grupo /CLIL_13 | Ordinario | Clase Interactiva Laboratorio | NON | NON |
| Grupo /CLIL_14 | Ordinario | Clase Interactiva Laboratorio | NON | NON |
| Grupo /CLIL_15 | Ordinario | Clase Interactiva Laboratorio | NON | NON |
| Grupo /CLIL_16 | Ordinario | Clase Interactiva Laboratorio | NON | NON |
| Grupo /TI-ECTS01 | Ordinario | Horas de Titorías | NON | NON |
| Grupo /TI-ECTS02 | Ordinario | Horas de Titorías | NON | NON |
| Grupo /TI-ECTS03 | Ordinario | Horas de Titorías | NON | NON |
| Grupo /TI-ECTS04 | Ordinario | Horas de Titorías | NON | NON |
| Grupo /TI-ECTS05 | Ordinario | Horas de Titorías | NON | NON |
| Grupo /TI-ECTS06 | Ordinario | Horas de Titorías | NON | NON |
| Grupo /TI-ECTS07 | Ordinario | Horas de Titorías | NON | NON |
| Grupo /TI-ECTS08 | Ordinario | Horas de Titorías | NON | NON |
| Grupo /TI-ECTS09 | Ordinario | Horas de Titorías | NON | NON |
| Grupo /TI-ECTS10 | Ordinario | Horas de Titorías | NON | NON |
| Grupo /TI-ECTS11 | Ordinario | Horas de Titorías | NON | NON |
| Grupo /TI-ECTS12 | Ordinario | Horas de Titorías | NON | NON |
| Grupo /TI-ECTS13 | Ordinario | Horas de Titorías | NON | NON |
| Grupo /TI-ECTS14 | Ordinario | Horas de Titorías | NON | NON |
| Grupo /TI-ECTS15 | Ordinario | Horas de Titorías | NON | NON |
| Grupo /TI-ECTS16 | Ordinario | Horas de Titorías | NON | NON |
| Grupo /TI-ECTS17 | Ordinario | Horas de Titorías | NON | NON |
| Grupo /TI-ECTS18 | Ordinario | Horas de Titorías | NON | NON |
| Grupo /TI-ECTS19 | Ordinario | Horas de Titorías | NON | NON |
| Grupo /TI-ECTS20 | Ordinario | Horas de Titorías | NON | NON |
| Grupo /TI-ECTS21 | Ordinario | Horas de Titorías | NON | NON |
| Grupo /TI-ECTS22 | Ordinario | Horas de Titorías | NON | NON |
| Grupo /TI-ECTS23 | Ordinario | Horas de Titorías | NON | NON |
| Grupo /TI-ECTS24 | Ordinario | Horas de Titorías | NON | NON |
| Grupo /TI-ECTS25 | Ordinario | Horas de Titorías | NON | NON |
| Grupo /TI-ECTS26 | Ordinario | Horas de Titorías | NON | NON |
| Grupo /TI-ECTS27 | Ordinario | Horas de Titorías | NON | NON |
| Grupo /TI-ECTS28 | Ordinario | Horas de Titorías | NON | NON |
| Grupo /TI-ECTS29 | Ordinario | Horas de Titorías | NON | NON |
| Grupo /TI-ECTS30 | Ordinario | Horas de Titorías | NON | NON |
| Grupo /TI-ECTS31 | Ordinario | Horas de Titorías | NON | NON |
| Grupo /TI-ECTS32 | Ordinario | Horas de Titorías | NON | NON |
| Grupo /TI-ECTS33 | Ordinario | Horas de Titorías | NON | NON |
| Grupo /TI-ECTS34 | Ordinario | Horas de Titorías | NON | NON |
| Grupo /TI-ECTS35 | Ordinario | Horas de Titorías | NON | NON |
| Grupo /TI-ECTS36 | Ordinario | Horas de Titorías | NON | NON |
| Grupo /TI-ECTS37 | Ordinario | Horas de Titorías | NON | NON |
| Grupo /TI-ECTS38 | Ordinario | Horas de Titorías | NON | NON |
Programa
Existen programas da materia para os seguintes idiomas:
Obxectivos da materia
1.- Comprender e recoñecer a estrutura normal do corpo humano, a nivel orgánico e de sistemas, nas distintas etapas da vida e nos dous sexos
2.- Coñecer identificar e ser capaz de situar axeitadamente as diferentes partes dos aparatos do corpo humano
3.- Adquirir os coñecementos morfolóxicos que lle permitan realizar unha exploración física básica.
4.- Coñecer, comprender e ser capaz de aplicar axeitadamente a terminoloxía anatómica (nómina anatómica).
Contidos
UNIDADE DIDÁCTICA I. ANATOMÍA DESCRITIVA E FUNCIONAL DO APARATO CARDIOCIRCULATORIO
1. Desenvolvemento embriolóxico e xeneralidades do aparato cardiocirculatorio. Malformacións conxénitas
2.Morfoloxía exterior do Corazón: Caras. Sucos. Relacións
3.Morfoloxía interna: Cavidades cardíacas. Válvulas cardíacas
4.Estrutura do corazón. Esqueleto fibroso. Musculatura cardíaca. Sistema cardionector Endocardio. Pericardio. Vascularización e inervación do corazón
5.Sistema da arteria aorta. Caxato aórtico e as súas ramas. Aorta descendente e as súas ramas. Ramas terminais. Sistema das arterias ilíacas
6.Sistema venoso. Xeneralidades. Veas pulmonares. Sistema da vea cava superior; sistema das veas ácigos. Sistema da vea cava inferior e vea porta
7.Sistema linfático. Concepto xeral. Troncos linfáticos. Principais grupos ganglionares da cabeza, o pescozo, tronco e extremidades
UNIDADE DIDÁCTICA II. ANATOMÍA DESCRITIVA E FUNCIONAL DO APARATO RESPIRATORIO
8. Desenvolvemento embriolóxico. Xeneralidades. Partes do aparato respiratorio: Vías respiratorias e pulmóns
9.Anatomía descritiva e funcional das foxas nasais e os seos paranasais. Vascularización e inervación
10.Anatomía descritiva e funcional da Larinxe. Localización. Bases morfolóxicas do aparato Fonador. Relacións. Vascularización e inervación
11.Anatomía descritiva e funcional da Traquea e Bronquios principais. Localización. Morfoloxía. Relacións. Vascularización e inervación
12.Anatomía descritiva e funcional dos pulmóns. Morfoloxía. Relacións. Vascularización e inervación
13.Árbol bronquial. Segmentación broncopulmonar
14As pleuras. Topografía toraco-pleural. Espazos pleuropulmonares e mediastino. Vascularización e inervación
UNIDADE DIDÁCTICA III. ANATOMIA DESCRITIVA E FUNCIONAL DO APARATO DIXESTIVO
15.Xeneralidades do aparato dixestivo. Desenvolvemento embriolóxico. Bases morfolóxicas das malformacións conxénitas
16.A boca: vestíbulo bucal. Cavidade bucal. Sistema dentario. Anatomía da lingua. Anatomía das glándulas salivares.
17.A farinxe. Morfoloxía e estrutura. Relacións na cabeza e no pescozo. Anel linfático de Waldeyer. Vascularización e inervación. Consideracións funcionais
18.Esófago. Morfoloxía e estrutura. Relacións no pescozo e no tórax. Vascularización e inervación. Consideracións funcionais.
19.Estómago. Morfoloxía e estrutura. Relacións. Vascularización e inervación.
20.Duodeno-páncreas. Morfoloxía e estrutura. Relacións. Vascularización e inervación. Introdución ao estudo do peritoneo: concepto de meso e epiplon. Espazo retroperitoneal.
21.Fígado. Configuración externa e relacións. Medios de fixación. Estrutura. Segmentación. Vascularización e inervación. Estudo das Vías biliares. Conduto hepático. Vesícula Biliar e conduto cístico. Conduto colédoco. Vascularización e inervación. Consideracións funcionais.
22.Bazo. Configuración externa e relacións. Estrutura. Vascularización e inervación. Xexún-íleo. Morfoloxía. Estrutura. Relacións. Mesenterio. Vascularización e inervación.
23.Intestino groso. Disposición xeral e relacións. Estrutura. Cego e apéndice. Colon ascendente e transverso. Colon descendente e íleo-pélvico. Recto e ano. Vascularización e inervación.
24.Estudio do Peritoneo no seu conxunto. Anatomía topográfica abdómino-pélvica
UNIDADE DIDÁCTICA IV: ANATOMÍA DESCRITIVA E FUNCIONAL DO APARATO XENITOURINARIO
APARATO URINARIO
25.Xeneralidades do aparato urinario. Desenvolvemento embriolóxico. Bases morfolóxicas das malformacións conxénitas
26.Ril. Situación. Morfoloxía e Estrutura. Pelve renal e uréteres. Relacións. Vascularización e inervación.
27.Anatomía da vexiga urinaria no home e na muller. Morfoloxía. Relacións. Vascularización e inervación.
28.Uretra masculina e feminina. Morfoloxía. Relacións. Vascularización e inervación.
APARATO XENITAL MASCULINO
29.Xeneralidades do aparato xenital masculino. Desenvolvemento embriolóxico. Bases morfolóxicas das malformacións conxénitas. Testículo e vías espermáticas. Glándulas anexas. Glándula prostática. Glándulas bulbo-uretrais ou de Cowper. Envolturas do testículo. Pene
APARATO XENITAL FEMININO
30.Xeneralidades do aparato xenital feminino. Desenvolvemento embriolóxico. Bases morfolóxicas das malformacións conxénitas. Anatomía do ovario. Anatomía das trompas uterinas ou de Falopio. Anatomía do útero. Medios de fixación. Peritoneo pélvico. Anatomía da vaxina e da vulva
31.Topografía pélvica feminina. Perineo
UNIDADE DIDÁCTICA V. ANATOMIA DESCRITIVA E FUNCIONAL DO APARATO ENDÓCRINO
32.Organización xeral do aparato endócrino. Clasificación e localización das glándulas endócrinas. Hipófise. Glándulas tiroides, paratiroide e engano. Glándulas suprarrenais. Anatomía das glándulas mamarias
ACTIVIDADES PRÁCTICAS
1.- Aparato respiratorio. Estudo das vías respiratorias, os pulmóns e as pleuras en maquetas, preparacións anatómicas e no cadáver. Identificación mediante técnicas de imaxe das diferentes partes do aparato respiratorio. Estudo da Topografía torácica no cadáver. Espazos pleuropulmonares. Cúpula pleural. Relacións dos pulmóns no tórax e o pescozo
2.- Corazón e grandes vasos. Estudo do corazón en maquetas, preparacións anatómicas e no cadáver. Disección cardíaca. Estudo dos vasos coronarios. Estudo radiográfico do corazón. Espazo mediastínico e relacións entre os órganos mediastínicos no cadáver. Estudo da arteria Aorta e as súas ramas en maquetas, preparacións anatómicas e no cadáver. Sistema da Arteria pulmonar. Sistemas da vea Cava, vea Ácigos e da vea Porta. Identificación dos principais troncos linfáticos e grupos ganglionais en maquetas e no cadáver
3.- Aparato dixestivo. Estudo do aparato dixestivo en maquetas, preparacións anatómicas e no cadáver. Relacións do aparato dixestivo na cabeza, o pescozo e o tórax (mediastino). Anatomía topográfica da cavidade abdominal. Espazo retroperitoneal e cavidade peritoneal. Estudo do peritoneo no cadáver.
4.- Aparato xenitourinario. Estudo do aparato xenitourinario en maquetas, preparacións anatómicas e no cadáver. Morfoloxía e relacións do ril e as vías Urinarias. Morfoloxía e relacións do aparato xenital masculino e feminino. Anatomía topográfica da cavidade pélvica masculina e feminina
5.- Aparato endócrino. Estudo das glándulas endócrinas en maquetas, preparacións anatómicas e no cadáver
Bibliografía básica e complementaria
Bibliografía básica
1.Drake R.L., A. Wayne Vogl, Adam W.M. Mitchell. GRAY Anatomía para estudiantes. Ed. Elsevier Churchill Livingstone.
2.Latarjet y Ruiz Liard, Anatomía Humana, Panamericana.
3.Rouviere H. -André Delmas. Anatomía Humana descritiva, topográfica e funcional. Ed. Masson
Bibliografía complementaria
4.Dauber W. Feneis. Nomenclatura anatómica ilustrada. Ed. Elsevier /Masson
5.Bruce M. Carlson. Embriología Humana y Biología del desarrollo. Ed. Elsevier
Atlas de anatomía aconsellados
6.Gilroy a.m, Brian R. MacPherson, Lawrence M. Ross, Michael Schünke, Erik Schulte, Udo Schumacher. Prometheus. Atlas de Anatomía. Ed. Panamericana
7.Netter, F. H., Atlas de Anatomía Humana. Elsevier/ Masson
Competencias
Está materia contribuirá a que os alumnos adquiran as competencias específicas do módulo I: "Morfoloxía, estrutura e función do corpo humano" seguintes:
CEMI.12. - Coñecer o Desenvolvemento embrionario e a organoxénese
CEMI.14. - Coñecer a morfoloxía, estrutura e función da pel, o sangue, aparatos e sistemas circulatorio, dixestivo, locomotor, reprodutor, excretor e respiratorio; sistema endócrino, sistema inmune e sistema nervioso central e periférico
CEMI.15. - Coñecer o crecemento, maduración e envellecemento dos distintos aparatos e sistemas.
CEMI.20. - Recoñecer con métodos macroscópicos, microscópicos e técnicas de imaxe a morfoloxía e estrutura de tecidos, órganos e sistemas
CEMI.22. - Comprender os fundamentos da exploración física básica.
Metodoloxía da ensinanza
Os contidos teóricos do programa desenvolveranse, con apoio de medios audiovisuais e informáticos, en clases expositivas, nelas destacaranse os apartados máis importantes e darase unha orientación bibliográfica. Nas clases prácticas os alumnos estudarán e identificarán sobre as maquetas, preparacións anatómicas e sobre o cadáver os contidos do programa e desenvolvesen competencias no campo das habilidades e destrezas (recoñecemento de estruturas, uso adecuado da linguaxe anatómico disección anatómica, etc.)
Sistema de evaluación
Para a valoración dos coñecementos, aptitudes e habilidades se realizarán dúas probas:
- Proba de opción múltiple: esta proba supón un 80 % da cualificación final. O exame constará de catro partes que deberán ser superadas independentemente. Unha nota superior a 40% nalgunha das partes, se pode compensar cas outras, pero neste caso o exame se cualificará con unha nota final máxima de 5.
- Exame práctico: supón un 20 % da cualificación total.
En ambas probas se esixirá un 60 % para ser superadas.
Únicamente se conservará hasta xullo a nota do exame práctico, si se supera en maio.
A asistencia as clases prácticas e obrigatoria para a avaliación final.
Tempo de estudo e traballo persoal
Tempo de estudo individual dos contidos do programa 60 horas e da preparación das prácticas 20 horas. Elaboración de traballos e preparación de seminarios, 20 horas
Recomendacións para o estudo da materia
Utilización dos apuntamentos e os Atlas de anatomía recomendados na clase e na aula virtual.
Preparación con antelación da práctica
Realización de debuxos das estruturas e as súas relacións.
Visualización dos vídeos recomendados nas clases teóricas.
Utilización de programas informáticos específicos da materia.
Observacións
Os contidos do programa desenvolveranse en unidades didácticas, que aparecerán publicadas na materia virtual, a través da cal, tamén se poderá acceder a imaxes, así como, aparecerá detallado o calendario de seminarios e prácticas. Para a realización das prácticas dispoñerase dun caderno de prácticas que servirá de guión para estas.