P2151208 - Intervención psicolóxica na vellez (Materias optativas) - Curso 2013/2014

Información

• Créditos ECTS
• Créditos ECTS: 3.00
• Total: 3.0
• Horas ECTS
• Clase Expositiva: 14.00
• Clase Interactiva Seminario: 8.00
• Horas de Titorías: 2.00
• Total: 24.0

Outros Datos

• Tipo: Materia Ordinaria Máster RD 1393/2007
• Departamentos: Psicoloxía Clínica e Psicobioloxía
• Áreas: Personalidade, Avaliación e Tratamentos Psicolóxicos
• Centro: Facultade de Psicoloxía
• Convocatoria: 2º Semestre de Titulacións de Grao/Máster
• Docencia e Matrícula: Primeiro Curso (1º 1ª vez)

Profesores

Nome	Coordinador
VAZQUEZ GONZALEZ, FERNANDO LINO.	SI

Horarios

Nome	Tipo Grupo	Tipo Docencia	Horario Clase	Horario exames
Grupo /CLE_01	Ordinario	Clase Expositiva	SI	NON
Grupo /CLIS_01	Ordinario	Clase Interactiva Seminario	SI	NON
Grupo /TI-ECTS01	Ordinario	Horas de Titorías	SI	NON
Grupo /TI-ECTS02	Ordinario	Horas de Titorías	SI	NON

Programa

Existen programas da materia para os seguintes idiomas:

Castelán

Galego

Obxectivos da materia
Contextualización

A materia Intervención Psicolóxica na Vellez está enfocada a adquirir coñecementos teóricos e aplicados que permitan ao alumno adquirir unha serie de competencias (especifícanse nun apartado posterior) para levar a cabo a avaliación e o tratamento dos problemas psicolóxicos máis frecuentes nos maiores.

Obxectivos

- Dominar habilidades de comunicación coas persoas maiores en contextos de saúde e enfermidade.
- Saber seleccionar e aplicar os instrumentos de avaliación psicolóxica adecuados aos problemas e/ou trastornos que presenten as persoas maiores.
- Saber elixir e aplicar as técnicas de intervención psicolóxica máis adecuadas de acordo aos problemas e/ou trastornos asociados ao envellecemento.
- Poder realizar un informe (de diagnóstico, de evolución do tratamento, de resultado do tratamento, etc.) dun paciente dirixido a outro psicólogo e/ou a outros profesionais.
- Ser capaz de obter, analizar, e sintetizar información especializada así como de comunicar as súas conclusións e coñecementos a públicos de diversa índole.
- Saber deseñar, planificar e desenvolver unha investigación científica no ámbito dos trastornos psicolóxicos da vellez.


Contidos
- O proceso de envellecemento
- O proceso de avaliación nos maiores
- Avaliación e intervención psicolóxica na demencia
- Avaliación e intervención psicolóxica en problemas de ansiedade
- Avaliación e intervención psicolóxica na depresión
- Avaliación e intervención nos problemas soño
- Avaliación e intervención no contexto do coidado non profesional

Bibliografía básica e complementaria
Nota. Para cada tema proporcionarase nas clases a bibliografía máis axeitada.

Bibliografía básica

Fernández-Ballesteros, R. (Dir.). (2009). Psicología da vellez: unha psicogerontología aplicada. Madrid: Pirámide
Montoro, I. e Izal, M. (Dirs.) (2000). Intervención psicolóxica na vellez. Aplicacións no ámbito clínico e da saúde. Madrid: Síntese


Bibliografía complementaria
Aguera, L., Martín, M. e Cervilla, J. (2002). Psiquiatría Geriatrica. Barcelona: Masson.
Alberca, R. e López-Pousa, S. (1999). Enfermidade de Alzheimer e outras demencias. Madrid: Panamericana
Belsky, J.K. (2001). Psicología do envejecimiento. Madrid: Paraninfo.
Carstensen, L. e Edelstein, B. A. (1989). O envejecimiento e os seus trastornos. Barcelona:Martínez Roca.
Carstensen, L. e Edelstein, B. A. (1990). Gerontología clínica e saúde: intervención
psicolóxica e social. Madrid: Martínez Roca.
Da Serna, I. (2000). Manual de psicogeriatría clínica. Barcelona: Masson
Fernández-Ballesteros, R. (Dir.) (2000). Gerontología social. Madrid: Pirámide.
Fernández-Ballesteros, R. e González, J. L. (1990). Avaliación do envejecimiento. En R. Fernández-Ballesteros, Psicodiagnóstico (pp. 209- 244). Madrid: UNED.
Fernández-Ballesteros, R., Íñiguez, J. e López, M. P. (1998). Trastornos asociados á vellez. En M. A.Vaillejo (Dir.), Manual de Terapia de Conduta, (Vol. II, pp. 701-758). Madrid: Dykinson.
Fernández-Ballesteros, R., Izal, M., Montorio, I., González, J. L. e Díaz, P. (1992). Avaliación e intervención psicolóxica na vellez. Barcelona: Martínez Roca.
Fernández-Ballesteros, R, (Dir.) (2002). Vivir con vitalidade (Vol. I). Envellecer ben. Que é e como logralo. Madrid: Pirámide.
Fernández-Ballesteros, R. (Dir.) (2002). Vivir con vitalidade (vol. III). Coide a súa mente. Madrid: Pirámide.
Fernández-Ballesteros, R. (Dir.) (2009). Envejecimiento activo: contribucións da psicología. Madrid: Pirámide.
Hersen, M. e Van Hasselt, V. B. (1998). Psychological treatment of older adults. Plenum Press.
Izal, M. e Montorio, I. (1999). Gerontología conductual. Bases para a intervención e ámbitos de aplicación. Madrid: Síntese.
Junqué, C. e Xurado, M. A. (1994). Envejecimiento e demencias. Madrid: Marttínez Roca.
Knigth, B. (1992). Older adults in psychotherapy. Case histories. Newbury Park: Sage.
Lehr, Ou. (1988). Psicología da senectud. Barcelona: Herder.
Montorio, I. (1994). A persoa maior: guía aplicada de avaliación psicolóxica. Madrid: INSERSO.
Muñoz, J. (2002). Psicología do envejecimiento. Madrid: Pirámide.
Reig, A. e Avia, M. D. (1992). Perspectivas en gerontología e saúde. Valencia: Promolibro.
Reig, A. e Fernández-Ballesteros, R. (1994). Avaliación conductual na vellez. En R.
Fernández-Ballesteros (Ed.), Avaliación conductual hoxe. Un enfoque para o cambio en psicología clínica e da saúde (pp. 743-782). Madrid: Pirámide.
Sáez, N., Louro, R. e Dosil, A. (1996). Tratado de psicogerontología . Valencia: Promolibro.
Salgado, A, Alarcón, M. T. (1993). Valoración do paciente ancián. Barcelona: Masson.
Salgado, A., González, J. I. e Alarcón, M. T. (1996). Fundamentos prácticos da
asistencia ao ancián. Madrid: Barcelona: Masson.
Triadó, C. e Villar, F. (Coord.) (2006). Psicología da vellez. Madrid: Alianza Editorial.
Yanguas, J. J., Leturia, F., Leturia, M. e Uriarte, A. (1998). Intervención psicosocial en gerontología. Manual práctico. Madrid: Cáritas Española.
Yuste, N., Louro, R. e Aleixandre, M. (2004). Introdución á psicogerontología. Madrid: Pirámide.

Competencias
COMPETECIAS BÁSICAS E XERAIS
• CB9 - Que os estudantes saiban comunicar as súas conclusións e os coñecementos e razóns últimas que as sustentan a públicos especializados e non especializados dun modo claro e sen ambigüedades.
• CG6- Coñecer en profundidade os distintos modelos de avaliación e intervención no campo da Psicología Xeral Sanitaria, así como as técnicas e procedementos que deles se derivan para o abordaje dos trastornos do comportamento e os factores
psicolóxicos asociados cos problemas de saúde.
• GG9- Mostrar habilidades de comunicación interpersonal e de manexo das emocións adecuadas para unha interacción efectiva cos pacientes, familiares e cuidadores nos procesos de identificación do problema, avaliación, comunicación do diagnóstico e intervención e seguimiento psicolóxicos.

TRASVERSAIS
• CT2- Saber manexar fontes de documentación científica bibliográfica e digital estandarizadas a nivel internacional.
• CT3- Saber analizar críticamente e utilizar as fontes de información clínica.
• CT4- Saber formular hipótese de traballo en investigación e recoller e valorar de forma crítica a información para a resolución de problemas, aplicando o método científico.
• CT6- Saber comunicar e comunicarse con outros profesionais e dominar as habilidades necesarias para o traballo en equipo e en grupos disciplinares.

ESPECÍFICAS
• CE3- Saber seleccionar e aplicar as técnicas e os instrumentos de avaliación máis convenientes para cada caso de acordo coas súas características e contexto.
• CE4- Saber analizar e interpretar os resultados dunha avaliación psicolóxica.
• CE5- Saber elixir e aplicar as técnicas de intervención psicolóxica máis adecuadas de acordo coa súa finalidade (prevención, rehabilitación, consello, asesoramiento, etc.).
• CE10- Saber redactar informes psicolóxicos de forma adecuada aos destinatarios.

Metodoloxía da ensinanza
Sesións expositivas. Realizaranse un total de 14 sesións dunha hora. A súa finalidade será a de introducir os contidos teóricos fundamentais dos temas do programa. Utilizaranse materiais de apoio que sexan pertinentes e estean dispoñibles. Así mesmo, nestas sesións facilitarase a bibliografía básica para traballar cada tema.

Sesións interactivas. A súa finalidade é realizar distintas actividades aplicadas relacionadas cos temas da materia. Os contidos das sesións traballaranse con análises de casos clínicos e outras actividades prácticas (xogo de roles, análise de textos, informes, vídeos, etc.)

Sesións tutoriales. Realizaranse en pequenos grupos co obxecto de aclarar dúbidas sobre cuestións concretas.

Traballo non presencial do alumno. Os alumnos deberán dedicar un tempo á lectura dos materiais das clases expositivas e interactivas, así como á preparación das actividades prácticas realizadas nas sesións interactivas.

Soporte da materia a través das TIC. A maioría dos materiais que se utilicen nas clases estarán a disposición dos alumnos a través do Campus Virtual da USC (nalgúns casos tamén estarán dispoñibles no servizo de reprografía).


Sistema de evaluación
Avaliación dos coñecementos. Levarase a cabo cun exame tipo test de 40 preguntas e tres opcións de resposta por pregunta, das cales só unha é a verdadeira. A corrección do exame segue a fórmula [nº de aciertos - (nº de erros/ 2)].

Asistencia a clases prácticas (sesión interactivas) e exposición e entrega por escrito de análise de casos clínicos, elaboración de informes e doutras actividades prácticas. Os alumnos terán que facer en grupo traballos relacionados coa análise de casos clínicos e doutras actividades prácticas.

A cualificación final será a suma das notas obtidas na avaliación dos coñecementos e na realización de análise de casos clínicos, elaboración de informes e doutras actividades prácticas, coa seguinte ponderación: 70% avaliación dos coñecementos e 30% casos clínicos, elaboración de informes e outras actividades prácticas.


Tempo de estudo e traballo persoal
Esta materia consta de 3 créditos, o que supón un total de 75 horas de traballo do alumno, que se distribúen do seguinte xeito:

- Aproximadamente 24 horas a actividades presenciales (clases expositivas, interactivas e titorías)
- Aproximadamente 51 horas de traballo non presencial; 4 horas para a preparación de prácticas, 35 horas para a elaboración de traballos (individuais e/ou en grupo) e 12 horas para a elaboración de informes (prácticas, etc.).



Recomendacións para o estudo da materia
- Asistir regularmente ás actividades presenciais da materia.
- Participar e implicarse activamente nas clases.
- Levar ao día a materia e realizar as actividades que se programen.
- Asistencia a titorías para asesoramento e resolución de dúbidas.