G2091203 - Microbioloxía Veterinaria (Formación Básica Común) - Curso 2013/2014

Información

• Créditos ECTS
• Créditos ECTS: 7.50
• Total: 7.5
• Horas ECTS
• Clase Expositiva: 45.00
• Clase Interactiva Laboratorio: 20.00
• Clase Interactiva Seminario: 5.00
• Horas de Titorías: 5.00
• Total: 75.0

Outros Datos

• Tipo: Materia Ordinaria Grao RD 1393/2007
• Departamentos: Microbioloxía e Parasitoloxía
• Áreas: Microbioloxía
• Centro: Facultade de Veterinaria
• Convocatoria: 1º Semestre de Titulacións de Grao/Máster
• Docencia e Matrícula: null

Profesores

Nome	Coordinador
BLANCO ALVAREZ, JORGE.	NON
Cabezas Del Toro, Buenaventura.	NON
MORA GUTIERREZ, AZUCENA.	NON
SAINZ RIVADULLA, Ma CONCEPCION.	SI

Horarios

Nome	Tipo Grupo	Tipo Docencia	Horario Clase	Horario exames
CLIL_05	Ordinario	Clase Interactiva Laboratorio	SI	NON
Grupo CLE01	Ordinario	Clase Expositiva	SI	SI
Grupo CLIL_01	Ordinario	Clase Interactiva Laboratorio	SI	NON
Grupo CLIL_02	Ordinario	Clase Interactiva Laboratorio	SI	NON
Grupo CLIL_03	Ordinario	Clase Interactiva Laboratorio	SI	NON
Grupo CLIL_04	Ordinario	Clase Interactiva Laboratorio	SI	NON
Grupo CLIS_01	Ordinario	Clase Interactiva Seminario	SI	NON
Grupo CLIS_02	Ordinario	Clase Interactiva Seminario	SI	NON
Grupo CLIS_03	Ordinario	Clase Interactiva Seminario	SI	NON
Grupo TI-ECTS01	Ordinario	Horas de Titorías	SI	NON
Grupo TI-ECTS02	Ordinario	Horas de Titorías	SI	NON
Grupo TI-ECTS03	Ordinario	Horas de Titorías	SI	NON
Grupo TI-ECTS04	Ordinario	Horas de Titorías	SI	NON
Grupo TI-ECTS05	Ordinario	Horas de Titorías	SI	NON
Grupo TI-ECTS06	Ordinario	Horas de Titorías	SI	NON
Grupo TI-ECTS07	Ordinario	Horas de Titorías	SI	NON
Grupo TI-ECTS08	Ordinario	Horas de Titorías	SI	NON
Grupo TI-ECTS09	Ordinario	Horas de Titorías	SI	NON
Grupo TI-ECTS10	Ordinario	Horas de Titorías	SI	NON

Programa

Existen programas da materia para os seguintes idiomas:

Castelán

Galego

Inglés

Obxectivos da materia
A Memoria de Grao en Veterinaria da Facultade de Veterinaria de Lugo, aprobada en Consello de Universidades o 30/06/2010, recolle que o Título de Graduado en Veterinaria pola USC ten como obxectivos xerais dotar os estudantes dos coñecementos, técnicas, habilidades e aptitudes que os capacite profesionalmente para garantir a saúde dos animais e o home.

A materia de Microbioloxía Veterinaria ten como obxectivo principal proporcionar ao alumno elementos e ferramentas que lle permitan obter coñecementos sobre a bioloxía, mecanismos patoxénicos, diagnóstico e control dos principais microorganismos implicados en enfermidades que afectan aos animais de producción e de compañía, ademais doutros aspectos de interese veterinario en relación con saúde pública.

Como obxectivos específicos:
1.- Coñecer os conceptos básicos e a terminoloxía científica empregada en Microbioloxía.
2.- Coñecer a estrutura, fisioloxía, patoxenia, xenética e taxonomía dos microorganismos de importancia clínica en veterinaria e saúde pública.
3.- Coñecer as posibles interaccións entre o microorganismo e o hospedador.
4.- Coñecer as técnicas e métodos básicos do diagnóstico microbiolóxico.
5.- Coñecer os métodos de control de microorganismos.

Contidos
A materia de Microbioloxía Veterinaria divídese en tres bloques: BLOQUE I. Microbioloxía Xeral; BLOQUE II. Microbioloxía Especial, que á súa vez inclúe tres seccións: Bacterioloxía especial, Micoloxía especial e Viroloxía especial; BLOQUE III. Microbioloxía Ambiental e Aplicada.

Ao longo do curso abórdanse os contidos destes tres bloques dende o punto de vista teórico e práctico.

A. PROGRAMA TEÓRICO (45 horas)

BLOQUE I. MICROBIOLOXÍA XERAL (27 horas)

TEMA 1. Introducción á microbioloxía.
-HISTORIA E ÁMBITO DA MICROBIOLOXÍA: O descubrimento dos microorganismos. Pasteur e Koch. O nacemento da farmacoterapia moderna. Presente e futuro da microbioloxía.
-ORIXE E DIVERSIFICACIÓN MICROBIANA: membros do mundo microbiano.

TEMA 2. Estructura e función da célula bacteriana.
-MICROSCOPÍA: Fundamento e tipos. Tincións
-TAMAÑO, FORMA E PRINCIPAIS AGRUPACIÓNS.
-PAREDE CELULAR: Bacterias Gram positivas, Gram negativas e ácido-alcohol resistentes.
-MEMBRANA PLASMÁTICA E MESOSOMAS.
-COMPOÑENTES INTERNOS: Nucleoide, ribosomas, inclusións citoplasmáticas, endosporas.
-ESTRUCTURAS EXTERNAS: Cápsula e capas mucosas. Flaxelos. Fimbrias e pili.

TEMA 3. Nutrición, cultivo, crecemento bacteriano e metabolismo.
-NUTRICIÓN E CULTIVO: Requirimentos e categorías nutricionais. Medios bacteriolóxicos e condicións fisico-químicas para o crecemento.
-CRECEMENTO: Reproducción. Curva de crecemento bacteriano. Determinación do crecemento. Cultivos continuos.
-METABOLISMO E PRODUCCIÓN DE ENERXÍA: Reaccións de oxidación-reducción, transportadores de electróns e compostos altamente enerxéticos. Bacterias quimioheterótrofas: respiración aerobia e anaerobia. Fermentación. Rendementos enerxéticos. Bacterias autótrofas: oxidación de compostos inorgánicos e fotosínteses.

TEMA 4. Xenética bacteriana.
-ESTRUCTURA E FUNCIÓN DO MATERIAL XENÉTICO: Revisión de conceptos: ácidos nucleicos. Replicación, transcrición e traducción.
-REGULACIÓN DA EXPRESIÓN XÉNICA: Represión e inducción. O modelo do operón: estructura e funcionamento.
-MUTACIÓNS: Tipos de mutacións.
-TRANSFERENCIA E RECOMBINACIÓN XENÉTICA: Plásmidos e transposones. Transformación, conxugación, e transducción.

TEMA 5. Micoloxía xeral.
-CONCEPTO E ÁMBITO DE ESTUDO DA MICOLOXÍA: Hábitat, papel ecolóxico e importancia dos fungos.
-CARACTERÍSTICAS DOS FUNGOS: Morfoloxía e estructura celular. Levaduras e mohos. Metabolismo. Reproducción. Tipos de esporas. Cultivo e identificación. Mecanismos de acción patóxena. Micotoxinas. Clasificación dos fungos.

TEMA 6. Viroloxía xeral.
-CARACTERÍSTICAS XENERAIS E ESTRUCTURA DOS VIRUS: Definición e propiedades dos virus. Natureza do virión. Clasificación dos virus. Illamento e identificación.
-REPLICACIÓN VÍRICA: Multiplicación de bacteriófagos. Multiplicación de virus animais.
-VIRUS E CÁNCER: Oncoxenes.
-AXENTES INFECCIOSOS NON CONVENCIONAIS: Viroides e Prións.

TEMA 7. Control de microorganismos.
-CONTROL FÍSICO ANTIMICROBIANO: Esterilización por calor. Esterilización por radiación. Esterilización por filtración.
-CONTROL QUÍMICO ANTIMICROBIANO: Axentes antimicrobianos químicos para uso externo: desinfectantes e antisépticos.
-AXENTES ANTIMICROBIANOS EMPREGADOS IN VIVO: Antibacterianos naturais (antibióticos) e sintéticos: tipos, espectro e mecanismos de acción. Mecanismos de resistencia aos antibacterianos. Antivíricos. Antifúnxicos.

TEMA 8. Patoxenicidade e infección.
-INTERACCIÓN MICROORGANISMO-HOSPEDADOR: Interaccións beneficiosas. Interaccións dañinas. Infección de animais susceptibles e factores que inflúen no resultado da interacción.
-ETAPAS DA INFECCIÓN BACTERIANA: adherencia, multiplicación, invasión e toxixénesis.
-PROPIEDADES PATÓXENAS DOS VIRUS: Mecanismos virais para evadir as defensas do hospedador. Efectos citopáticos.

TEMA 9. Sistemática bacteriana.
-CLASIFICACIÓN: Análise fenotípico e quimiotaxonómico. Análise xenotípico. Análise filoxenético. Rangos taxonómicos. Concepto de especie en microbioloxía.
-NOMENCLATURA: O Código Internacional de Nomenclatura Bacteriana.
-IDENTIFICACIÓN E COLECCIÓNS DE CULTIVOS MICROBIOLÓXICOS.

BLOQUE II. MICROBIOLOXÍA ESPECIAL (16 horas)

SECCIÓN A. BACTERIOLOXÍA ESPECIAL (8 horas)

TEMA 10. Bacterias Gram negativas alfa e beta-proteobacterias.
-ALFA-PROTEOBACTERIAS: Xéneros Rickettsia, Anaplasma, Ehrlichia, Aegyptianella, Bartonella, Brucella.
-BETA-PROTEOBACTERIAS: Xéneros Burkholderia, Bordetella, Taylorella.

TEMA 11. Bacterias Gram negativas gamma-proteobacterias: Enterobacteriaceae.
Xéneros Escherichia, Shigella, Salmonella, Yersinia, Klebsiella, Proteus, Enterobacter.

TEMA 12. Bacterias Gram negativas gamma-proteobacterias: non Enterobacteriaceae.
Xéneros Pseudomonas, Vibrio, Aeromonas, Pasteurella, Mannheimia, Haemophilus, Actinobacillus, Dichelobacter, Francisella, Coxiella.

TEMA 13. Bacterias Gram negativas delta e epsilon-proteobacterias.
-DELTA-PROTEOBACTERIAS: Xénero Lawsonia.
-EPSILON-PROTEOBACTERIAS: Xéneros Campylobacter, Helicobacter.

TEMA 14. Bacterias Gram negativas non proteobacterias.
Xéneros Chlamydia, Chlamydophila, Bacteroides, Borrelia, Treponema, Leptospira, Brachyspira.

TEMA 15. Bacterias Gram positivas con baixo contido en G + C.
Xéneros Bacillus, Listeria, Staphylococcus, Lactobacillus, Streptococcus, Lactococcus, Enterococcus, Erysipelothrix, Clostridium, Mycoplasma.

TEMA 16. Bacterias Gram positivas con alto contido en G + C.
Xéneros Actinomyces, Arcanobacterium, Actinobaculum, Nocardia, Rhodococcus, Streptomyces, Corynebacterium, Mycobacterium.

SECCIÓN B. MICOLOXÍA ESPECIAL (1 hora)

TEMA 17. Principais grupos de interese veterinario.
-DERMATOFITOS: Xéneros Microsporum e Trichopyton.
-LEVADURAS: Xéneros Cándida, Cryptococcus, Malassezia.
-FUNGOS DIMÓRFICOS: Xéneros Blastomyces, Coccidioides, Histoplasma, Sporothrix.
-MICOSIS OPORTUNISTAS: Xéneros Candida e Aspergillus.

SECCIÓN C. VIROLOXÍA ESPECIAL (7 horas)

TEMA 18. Virus con ADN bicatenario.
-FAMILIA POXVIRIDAE: Virus da viruela. Virus da mixomatose do coello.
-FAMILIA ASFARVIRIDAE: Virus da peste porcina africana.
-FAMILIA HERPESVIRIDAE: Virus da enfermidade de Aujeszky. Virus da enfermidade de Marek.
-FAMILIA ADENOVIRIDAE: Virus da hepatite infecciosa canina.
-FAMILIA PAPILLOMAVIRIDAE: Papilomavirus.

TEMA 19. Virus con ADN monocatenario.
-FAMILIA CIRCOVIRIDAE: Circovirus porcino. Virus da anemia infecciosa da galiña.
-FAMILIA PARVOVIRIDAE: Virus da panleucopenia felina. Parvovirus canino 2. Parvovirus porcino.

TEMA 20. Virus con ARN bicatenario.
-FAMILIA REOVIRIDAE: Virus da lingua azul. Virus da peste equina africana. Rotavirus.
-FAMILIA BIRNAVIRIDAE: Virus da bursitis infecciosa aviar (enfermidade de Gumboro).

TEMA 21. Virus con ARN monocatenario de polaridade negativa.
-FAMILIA PARAMYXOVIRIDAE: Virus da enfermidade de Newcastle. Virus da peste bovina. Virus do moquillo canino.
-FAMILIA RHABDOVIRIDAE: Virus da rabia. Virus da estomatite vesicular.
-FAMILIA ORTHOMYXOVIRIDAE: Influenzavirus (virus da gripe).
-FAMILIA BUNYAVIRIDAE: Virus da febre do Valle do Rift.
-FAMILIA BORNAVIRIDAE: Virus da enfermidade de Borna.

TEMA 22. Virus con ARN monocatenario de polaridade positiva.
-FAMILIA CORONAVIRIDAE: Virus da bronquite infecciosa aviar. Virus da gastroenterite transmisible porcina.
-FAMILIA ARTERIVIRIDAE: Virus da arterite equina. Virus do síndrome respiratorio e reproductivo porcino.
-FAMILIA PICORNAVIRIDAE: Virus da febre aftosa. Teschovirus porcino 1 (encefalomielite por Teschovirus).
-FAMILIA CALICIVIRIDAE: Virus do exantema vesicular porcino. Virus da enfermidade hemorráxica do coello.
-FA
Contidos
MILIA TOGAVIRIDAE: Virus da encefalite equina (do Este e do Oeste).
-FAMILIA FLAVIVIRIDAE: Virus do Nilo do Oeste. Virus da diarrea vírica bovina.

TEMA 23. Virus ADN e ARN con transcriptasa inversa.
-FAMILIA RETROVIRIDAE (ARN monocatenario con polaridade positiva): Virus da leucose bovina. Virus da artrite-encefalite caprina e do Maedi-Visna. Virus da anemia infecciosa equina.
-FAMILIA HEPADNAVIRIDAE (ADN circular parcialmente bicatenario): Virus da hepatite B.

BLOQUE III. MICROBIOLOXÍA AMBIENTAL E APLICADA (2 horas)

TEMA 24. ECOLOXÍA MICROBIANA: Ecosistemas microbianos e papel de los microorganismos nos ciclos bioxeoquímicos e na biodegradación.

Tema 25. MICROBIOLOXÍA INDUSTRIAL E BIOTECNOLOXÍA.
-Papel dos microorganismos na producción dos alimentos: Microorganismos de interese na industria alimentaria. Controis de calidade hixiénica dos alimentos. Sistemas de detección e control de puntos críticos na industria.
-Producción industrial de substancias químicas por fermentación. Producción de antibióticos. Aplicacións biotecnolóxicas na industria farmacéutica, de compuestos inmunolóxicos e de proteínas con fins terapéuticos. Clonación, recombinación e expresión de xenes en microorganismos procariotas e eucariotas.

B. PROGRAMA PRÁCTICO (20 horas)

O programa docente inclúe 20 horas de prácticas de laboratorio distribuídas en 5 sesións ao longo dunha semana (de luns a venres), cos seguintes contidos:
INTRODUCCIÓN. Normas de seguridade no laboratorio de bacterioloxía: organización e metodoloxía de traballo.

PRÁCTICA 1. Métodos de esterilización no laboratorio de bacterioloxía.
PRÁCTICA 2. Técnicas microscópicas de observación dos microorganismos:
-Observación en fresco de células eucariotas
-Tincións bacterianas: simples e diferenciais
PRÁCTICA 3. Medios de cultivo: preparación e tipos.
PRÁCTICA 4. Técnicas de siembra e illamento bacteriano.
PRÁCTICA 5. Crecemento bacteriano: métodos de cuantificación e curva de crecemento.
PRÁCTICA 6. Identificación bacteriana mediante probas bioquímicas.
PRÁCTICA 7. Mostras clínicas e ambientais: recollida, transporte e procesado.
PRÁCTICA 8. Antibiogramas: realización, interpretación e elección do antibiótico adecuado.
PRÁCTICA 9. Interpretación de resultados e elaboración de informes.

C. SEMINARIOS (5 horas)

Durante o curso os alumnos deberán asistir a 5 horas de seminarios nas que o profesor desenvolverá temas de especial interese o actualidade, complementarios ao programa teórico.


Bibliografía básica e complementaria
BIBLIOGRAFÍA DO PROGRAMA TEÓRICO:

-Carrasco L, Almendral Del Río JM. 2006. Virus Patógenos. Ed. Hélice.
-Carter GR. 1989. Fundamentos de Bacteriología y Micología Veterinarias. Ed. Acribia.
-Gyles CL, Prescott JF, Songer JG, Thoen CO. 2010. Pathogenesis of bacterial infections in animals. Fourth Edition. Ed. Wiley-Blackwell.
-Madigan MT, Martinko JM. 2009. Brock Biología de los Microorganismos. 10ª Edición. Ed. Prentice-Hall International Ltd.
-Maclachlan NJ, Dubovi EJ. 2011. Fenner´s Veterinary virology. Fourth Edition. Ed. Academic Press.
-Muntañola M. 1998. Guía de los hongos microscópicos. Ed. Omega.
-Murphy FA, Gibbs EPJ, Horzinek MC, Studdert MJ. 1999. Veterinary Virology. Ed. Elsevier.
-Murray PR, Rosenthal KS, Pfaller MA. 2009. Microbiología Médica. 3rd Edition. Ed. Elsevier Mosby.
-Prescott LM, Harley JP, Klein DA. 2009. Microbiología. 7ª Edición. Ed. McGraw-Hill Interamericana.
-Quinn PJ. 2005. Elementos de Microbiología Veterinaria. Ed. Acribia.
-Quinn PJ, Markey BK, Carter ME, Donnelly WJ, Leonard FC. 2005. Microbiología y Enfermedades Infecciosas Veterinarias. Ed. Acribia.
-Songer JG, Post KW. 2005.Veterinary Microbiology. Bacterial and fungal agents of animal disease. Elsevier Saunders.
-Tortora GJ, Funke BR, Case CL. 2007. Introducción a la Microbiología. 9ª Edición. Ed. Panamericana.
-Vadillo S, Píriz S, Mateos E. 2002. Manual de Microbiología Veterinaria. Ed. McGraw-Hill Interamericana.

BIBLIOGRAFÍA DO PROGRAMA PRÁCTICO:

-Gamazo C, López-Goñi I, Díaz R. 2005. Manual Práctico de Microbiología. Ed. Masson.

PÁXINAS WEB DE INTERESE:

-Bergey´s Manual Trust: http://www.bergeys.org/outlines.html
-International Committee on Taxonomy of Viruses: http://ictvonline.org/virusTaxonomy.asp?version=2009&bhcp=1
-Organización Mundial de Sanidad Animal: http://www.oie.int/
-ViralZone: http://viralzone.expasy.org/

Competencias
1.-COMPETENCIAS XERAIS:

-GVUSC01. Capacidade de aprendizaxe e adaptación.
-GVUSC02. Capacidade de análise e síntese.
-GVUSC03. Coñecementos xerais sobre a área de traballo.
-GVUSC04. Planificación e xestión do traballo.
-GVUSC05. Capacidade de aplicar os coñecementos na práctica.
-GVUSC06. Capacidade de traballar de forma autónoma e en equipo.

2.-COMPETENCIAS ESPECÍFICAS DISCIPLINARES (saber):

-CEDVUSC 16. Coñecer as técnicas analíticas básicas e a súa interpretación.

3.-COMPETENCIAS ESPECÍFICAS PROFESIONAIS (saber facer):

-D1VUSC 02. Recoller e remitir especímenes co seu correspondente informe.
-D1VUSC 03. Realizar técnicas analíticas básicas e interpretar resultados clínicos, biolóxicos e químicos.

4.-COMPETENCIAS ESPECÍFICAS ACADÉMICAS (querer facer):

-CEAVUSC 04. Buscar e xestionar a información relacionada coa actividade do/a veterinario/a.
-CEAVUSC 05. Coñecer e aplicar o método científico na práctica profesional incluíndo a medicina baseada na evidencia.
-CEAVUSC 07. Ter coñecementos básicos dunha lingua estranxeira, especialmente en aspectos técnicos relacionados coas Ciencias Veterinarias.
-CEAVUSC 08. Ser consciente da necesidade de manter actualizados os coñecementos, habilidades e actitudes das competencias profesionais mediante un proceso de formación permanente.

5.-COMPETENCIAS TRANSVERSAIS:

-CTVUSC 01. Capacidade para o razoamento e a argumentación.
-CTVUSC 02. Capacidade para obter información axeitada, diversa e actualizada por diversos medios, como información bibliográfica e Internet, e analizala dunha forma crítica.
-CTVUSC 03. Capacidade para elaborar e presentar un texto organizado e comprensible.
-CTVUSC 06. Utilización de información en lingua extranxeira.
-CTVUSC 07. Capacidade para resolver problemas mediante a aplicación integrada dos seus coñecementos.

Metodoloxía da ensinanza
-Clases maxistrais con apoio TIC.
-Traballo práctico autónomo en grupo reducido e supervisado polo profesor.
-Seminarios.
-Titorías programadas.
-Titorías individuais.

Os contidos do Programa Teórico impartiranse en clases maxistrais de aproximadamente 50 minutos e o alumnos poderán intervir nos debates que se susciten. O material didáctico orientativo exposto nas clases estará a disposición dos alumnos con antelación a través do Campus Virtual. En días non programados, o profesor poderá plantexar pequenas probas de tipo test o supostos que serán tomados en conta para a avaliación continua.

Os contidos prácticos impartiranse no laboratorio de prácticas da Unidade de Microbioloxía do Pavillón I da Facultade de Veterinaria. A asistencia ás sesións prácticas é obrigatoria, e o estudante deberá levar bata branca para a realización das mesmas. Proporcionaranse aos alumnos manuais de prácticas para o seguimento dos contidos prácticos.

Os seminarios están orientados a desenvolver temas complementarios ao programa teórico de especial interese ou actualidade. O profesor realizará unha exposición oral do tema con apoio TIC. Estimularase o debate dos alumnos.

Ademais das titorías programadas, o profesor estará a disposición dos alumnos no seu despacho en horario de titorías individuais (6 horas semanais). O obxectivo das titorías individuais é resolver os casos particulares do alumno relacionados coa materia.
Sistema de evaluación
A avaliación realizarase sobre a base dos seguintes apartados:

A. AVALIACIÓN CONTINUA
A puntuación correspondente á Avaliación Continua supón o 20% da nota final que se asignará do seguinte xeito:
-Clases maxistrais: valoración da asistencia e participación nos supostos formulados en clase ou / e probas tipo test.
-Prácticas de laboratorio: valoración do traballo individual e colectivo sobre a base da resolución de problemas. Elaboración de memoria de prácticas.
-Seminarios: valoración da asistencia e participación.
-Titorías programadas: valoración da asistencia.

B. AVALIACIÓN ESCRITA
A proba escrita realizarase na data e hora acordadas en Xunta de Facultade, na aula reservada para o devandito propósito. O exame escrito incluirá preguntas do programa teórico. A puntuación correspondente á Avaliación Escrita supón o 80% da nota final.

O cálculo da nota final será = Nota Avaliación Continua + Nota Avaliación Escrita

A nota para superar a materia será mayor o igual a 5 en todos os casos.

Tempo de estudo e traballo persoal
TRABALLO PRESENCIAL NA AULA:
- Clases maxistrais: 45 horas
- Prácticas de laboratorio: 20 horas
- Seminarios: 5 horas
- Titorías programadas: 5 horas
- Realización de exámenes: 3 horas
- Total horas de traballo presencial: 78

TRABALLO PERSOAL DO ALUMNO:
- Estudo individual: 90 horas
- Revisión bibliográfica, biblioteca, etc.: 10 horas
- Resolución de casos /problemas: 3 horas
- Elaboración de memoria de prácticas e outras tarefas: 5 horas
- Total horas de traballo persoal do estudante: 108

TOTAL HORAS DO ALUMNO: 186

Recomendacións para o estudo da materia
O alumno debe de asistir ás clases teóricas, seminarios e titorías programadas para unha axeitada aprendizaxe da materia e para optar a unha avaliación positiva na Avaliación Continua.

É moi importante que o alumno posúa unha boa base das materias previas de Bioquímica, Xenética e Inmunoloxía, polo que se recomenda unha revisión dos conceptos estudados nas mesmas.

É recomendable que previamente á asistencia ás clases teóricas e seminarios, os alumnos realicen unha lectura comprensiva do material docente dispoñible na aula virtual. Recoméndase que o alumno complete o devandito material docente orientativo coas oportunas anotacións tomadas en clase e coa bibliografía salientada. Anímase os alumnos a que realicen unha busca complementaria de información sobre os supostos formulados en clase e os temas tratados nos seminarios, para poder participar nos debates.

É aconsellable o estudo periódico da materia e a asistencia ás titorías programadas para resolver as dúbidas que vaian xurdindo.

Observacións
Horario de titorías:

-Prof. Jorge Blanco Álvarez; Días: martes, mércores, xoves de 12:00-14:00h no despacho da Unidade de Microbioloxía, Pavillón I, Facultade de Veterinaria.

-Prof. Buenaventura Cabezas del Toro; Días: martes, mércores, xoves de 11:00-13:00h no despacho da Unidade de Microbioloxía, Pavillón I, Facultade de Veterinaria.

-Prof.ª Azucena Mora Gutiérrez; Días: luns, mércores, venres de 09:00-11:00h no despacho da Unidade de Microbioloxía, Pavillón I, Facultade de Veterinaria.

-Prof.ª Mª Concepción Sainz Rivadulla; Días: luns, mércores, venres de 11:00-13:00h no despacho da Unidade de Microbioloxía, Pavillón I, Facultade de Veterinaria.