Saltar ao contido principal
Inicio  »  Centros  »  Facultade de Xeografía e Historia  »  Información da Materia

P5102203 - Modelado de información arqueolóxica (Módulo Arqueoloxía) - Curso 2013/2014

Información

  • Créditos ECTS
  • Créditos ECTS: 3.00
  • Total: 3.0
  • Horas ECTS
  • Clase Expositiva: 9.00
  • Clase Interactiva Laboratorio: 6.00
  • Clase Interactiva Seminario: 6.00
  • Horas de Titorías: 3.00
  • Total: 24.0

Outros Datos

  • Tipo: Materia Ordinaria Máster RD 1393/2007
  • Departamentos: Departamento Externo
  • Áreas: Área Externa para o postgrao oficial
  • Centro: Facultade de Xeografía e Historia
  • Convocatoria: 2º Semestre de Titulacións de Grao/Máster
  • Docencia e Matrícula: Primeiro Curso (1º 1ª vez)

Profesores

NomeCoordinador

Horarios

NomeTipo GrupoTipo DocenciaHorario ClaseHorario exames

Programa

Existen programas da materia para os seguintes idiomas:

  • Castelán
  • Galego
  • Inglés


    • Obxectivos da materia
    As labores de xestión da información en arqueoloxía requiren que, ás veces, as persoas sen coñecementos especializados en informática leven a cabo labores de modelado de información co propósito de comprender, comunicar e utilizar os datos que son xerados. Os modelos de información resultantes, ademais, a miúdo son utilizados para diversos fines, como a interrelación de enfoques teóricos diferentes, a confección de formularios e fichas, ou mesmo a creación de bases de datos.
    Esta materia ten un dobre obxectivo. Por un lado, pretende introducir a persoas non especializadas en informática ao modelado de información, e preparalas para que poidan realizar tarefas de modelado conceptual aplicadas á arqueoloxía. Por outro lado, busca dar un paso mais alá con aquelas persoas que xa posúan algunha experiencia en modelado de información, amosándolles como utilizar os seus coñecementos en contextos prácticos para comprender e modificar modelos, comunicar ideas complexas acerca da realidade arqueolóxica de forma minimamente ambigua, e introducir aspectos avanzados de modelado como a xestión da temporalidade e da subxectividade.

    Contidos
    1. ¿Que é o modelado conceptual?
    1.1. Noción intuitiva de modelado conceptual.
    1.2. A linguaxe de modelado conceptual ConML.
    2. Modelado de obxectos
    2.1. Obxectos. Identificadores de obxectos.
    2.2. Valores.
    2.3. Enlaces entre obxectos.
    3. Modelado de clases básico
    3.1. Clases. Nomeando e definindo clases.
    3.2. Invariantes.
    3.3. Atributos.
    3.4. Cardinalidade e nulabilidade.
    3.5. Tipos base.
    4. Tipos e elementos enumerados
    4.1. Conceptos de tipo enumerado e elemento enumerado.
    4.2. Uso de tipos enumerados.
    4.3. Relacións xerárquicas entre elementos enumerados.
    5. Asociacións
    5.1. Conceptos de asociación e semi-asociación. Nomeando semi-asociaciones.
    5.2. Cardinalidade e roles.
    5.3. Semántica todo/parte.
    5.4. Auto-asociacións e auto-agregacións.
    6. Relacións de xeneralización/especialización
    6.1. Concepto de xeneralización/especialización.
    6.2. Discriminantes, herdanza e clases abstractas.
    6.3. Xeneralización múltiple.
    7. Patróns nos modelos
    7.1. Concepto de patrón de deseño.
    7.2. Xerarquías de especialización, agregación e auto-agregación.
    7.3. Patrón Composite.
    7.4. Patrón Estado.
    8. Proceso de modelado
    8.1. Análise de textos.
    8.2. Cómo definir clases.
    8.3. Refinado de modelos.
    8.4. Refactorización de modelos.
    9. Modelado da subxectividade
    9.1. Semántica da subxectividade. Perspectivas.
    9.2. Atributos e asociacións subxectivas.
    9.3. Modelado de subxectividade en arqueoloxía.
    10. Modelado da temporalidade
    10.1. Semántica da temporalidade. Fases.
    10.2. Atributos e asociacións temporais.
    10.3. Modelado de temporalidade en arqueoloxía.
    11. O Modelo Abstracto de Referencia do Patrimonio Cultural (CHARM)
    11.1. Concepto de modelo abstracto de referencia.
    11.2. Principais elementos de CHARM.
    11.3. Usando CHARM.

    Bibliografía básica e complementaria
    Textos introdutorios
    • Gonzalez-Perez, C. (coord.), 1999. Tecnologías de la Información y Patrimonio Cultural 1: El Paradigma Orientado a Objetos. CAPA 10. Laboratorio de Arqueoloxía e Formas Culturais (GIArPa), IIT, USC. http://hdl.handle.net/10261/5648
    Referencia
    • Incipit, 2013. Sitio web de ConML. Accedido el 11 de junio de 2013. http://www.conml.org
    • Incipit, 2013. ConML Technical Specification, version 1.3. http://www.conml.org/Resources_TechSpec.aspx
    • ISO, 2006. Information and documentation -- A reference ontology for the interchange of cultural heritage information. ISO 21127:2006.
    • University of Glamorgan, 2011. CIDOC CRM Implementation and the CRM-EH. Accedido el 28 de noviembre de 2011. http://hypermedia.research.glam.ac.uk/resources/crm/
    Artigos académicos
    • Doerr, M., 2003. The CIDOC Conceptual Reference Module. An Ontological Approach to Semantic Interoperability of Metadata. AI Magazine. 24(3): 75-92.
    • Gonzalez-Perez, C. and C. Parcero Oubiña, 2011. A Conceptual Model for Cultural Heritage Definition and Motivation. En Revive the Past: Proceeding of the 39th Conference on Computer Applications and Quantitative Methods in Archaeology. Amsterdam University Press. Beijing (China). 234-244.
    • Gonzalez-Perez, C., 2012. A Conceptual Modelling Language for the Humanities and Social Sciences. In Sixth International Conference on Research Challenges in Information Science (RCIS 2012). IEEE Computer Society. Valencia (España). 396-401.
    • Guizzardi, G., H. Herre, and G. Wagner, 2002. On the General Ontological Foundations of Conceptual Modelling. En 21st International Conference on Conceptual Modeling (ER). 7-11 de Octubre de 2002. LNCS 2503. Springer-Verlag. 65-78.
    • Hug, C. and C. Gonzalez-Perez, 2012. Qualitative Evaluation of Cultural Heritage Information Modelling Techniques. ACM Journal on Computing and Cultural Heritage.
    • Seidewitz, E., 2003. What Models Mean. IEEE Software. 20(5): 26-31.


    Competencias
    Competencias básicas:
    - (CB-1) Que os estudantes demostren unha comprensión sistemática dun campo de estudo e o dominio das habilidades e métodos de investigación relacionados con devandito campo;
    - (CB-2) Que os estudantes demostren a capacidade de concibir, deseñar, poñer en práctica e adoptar un proceso substancial de investigación con seriedade académica;
    - (CB-4) Que os estudantes sexan capaces de realizar unha análise crítica, avaliación e síntese de ideas novas e complexas;
    - (CB-5) Que os estudantes saiban comunicarse cos seus colegas, coa comunidade académica no seu conxunto e coa sociedade en xeral achega das súas áreas de coñecemento;

    Competencias específicas:
    - (CE-1) Elaboración da Tese de doutoramento. Isto implica o coñecemento e uso, por parte do alumno, das regras que rexen a elaboración de tese de doutoramento, no ámbito de humanidades, isto é, unha expresión correcta na linguaxe elixida, a adecuada exposición e ordenación dos argumentos, o uso correcto das notas como instrumento para, entre outras cousas, recoñecer as débedas científicas contraídas, evitándose así cometer plaxio
    - (CE-2) Preparación e redacción de informes históricos e arqueolóxicos.

    Competencias transversais:
    _ (CT-1) Utilizar bibliografía e ferramentas de procura de recursos bibliográficos xenerais e específicos, que inclúe o acceso por Internet, vendo as súas enormes posibilidades e potenciando a capacidade discriminatoria do alumno sobre os seus contidos.
    _ (CT-2) Xestionar de forma óptima o tempo de traballo e organizar os recursos dispoñibles, establecendo prioridades, camiños alternativos e identificando erros en tómaa de decisións.
    _ (CT-3) Potenciar a capacidade de traballo en equipo, en contornas cooperativos, pluridisciplinares ou de alto nivel competitivo.

    Metodoloxía da ensinanza
    A materia combina unha compoñente teórica sólida e rigorosa cunha posta en escena fortemente práctica. Os alumnos recibirán clases teóricas onde se lles explicará, de forma interactiva e amena, os formalismos nos que se apoia o modelado de información, incluíndo algúns dos avances de investigación mais recentes neste campo. Utilizarase ConML (www.conml.org) como linguaxe de modelado e o Modelo Abstracto de Referencia del Patrimonio Cultural (CHARM, www.charminfo.org) como modelo de referencia para arqueoloxía ao longo das clases.
    Ao mesmo tempo, os alumnos recibirán clases prácticas durante as que terán a oportunidade de realizar exercicios individuais e mais en grupo, resolver problemas relativos á súa área de especialidade, e contrastar os seus modelos con outros participantes. Tamén terán a ocasión de analizar modelos realizados por partes externas, razoar acerca deles e atopar a forma de adaptalos ás súas necesidades.

    Sistema de evaluación
    Avaliación continua mediante:
    • Seguimento do traballo do alumno na aula e fóra dela.

    Avaliación do proceso de aprendizaxe mediante:
    • Exposición dun mini-proxecto con compoñentes teóricas e prácticas.
    • Realización dunha proba escrita teórica e práctica ao final da materia.

    Sistema de cualificación: expresado mediante cualificación final numérica de 0 a 10 segundo a lexislación vixente (Real Decreto 1125/2003 de 5 de setembro; BOE 18 de setembro).

    Tempo de estudo e traballo persoal
    Clase maxistral: 11
    Estudio autónomo (individual o en grupo): 20
    Clase práctica: 8
    Exposición de traballos: 1,5
    Lecturas recomendadas: 10
    Seminario: 1,5
    Preparación do traballo: 8
    Outras tarefas asignadas por el profesor: 12
    Titorías: 1
    Traballo en grupo: 1